27/10 là ngày gì? Ý nghĩa của Ngày Thế giới về Di sản Nghe nhìn

27/10 là ngày gì? Giữa thời đại kỹ thuật số phát triển không ngừng, những tư liệu nghe nhìn tưởng chừng như quen thuộc - từ phim tài liệu, bản ghi âm, cho đến chương trình truyền hình cũ - lại mang trong mình giá trị di sản không thể thay thế. Ngày 27 tháng 10 hằng năm chính là dịp để thế giới cùng tôn vinh và hành động nhằm bảo vệ những di sản đó, thông qua sự kiện mang tên Ngày Thế giới về Di sản Nghe nhìn. Hãy cùng khám phá ý nghĩa, nguồn gốc và các hoạt động đặc biệt xoay quanh ngày quan trọng này.

27/10 là ngày gì?

27/10 là ngày gì? Ngày 27/10 được chọn làm Ngày Thế giới về Di sản Nghe nhìn (World Day for Audiovisual Heritage) bởi đây là ngày đánh dấu việc UNESCO thông qua bản Khuyến nghị liên quan đến bảo tồn và lưu trữ các tài liệu nghe nhìn vào năm 1980. Đây là văn kiện quốc tế đầu tiên ghi nhận tầm quan trọng của loại hình di sản này và nhấn mạnh nguy cơ thất thoát nếu không được bảo vệ đúng cách.

Đến năm 2005, UNESCO chính thức công nhận ngày 27 tháng 10 là Ngày Thế giới về Di sản Nghe nhìn. Năm 2007 là lần đầu tiên thế giới cùng tổ chức các hoạt động kỷ niệm, với sự phối hợp giữa UNESCO và các tổ chức lưu trữ hình ảnh - âm thanh lớn trên toàn cầu.

Tìm hiểu về di sản nghe nhìn

Di sản nghe nhìn là gì?

Đây là những tài liệu lưu trữ âm thanh, hình ảnh hoặc kết hợp cả hai như phim truyện, phim tài liệu, chương trình phát thanh, truyền hình, bản ghi âm, băng từ, đĩa nhạc, video phỏng vấn... Chúng lưu giữ những khoảnh khắc quý báu trong lịch sử, phản ánh chân thực đời sống văn hóa - xã hội, tiến bộ khoa học, nghệ thuật của nhân loại.

Tại sao cần bảo tồn các tài liệu này?

Không giống như văn bản hay hiện vật, các phương tiện nghe nhìn dễ bị hư hỏng do thời gian, tác động vật lý và công nghệ lỗi thời. Nếu không được phục hồi và số hóa kịp thời, nhiều tư liệu quý giá sẽ biến mất vĩnh viễn. Việc bảo tồn những tài liệu này là cách duy trì trí nhớ tập thể, phục vụ nghiên cứu, giáo dục và phát triển văn hóa sáng tạo.

Ngày 27/10 có ý nghĩa gì?

Sau khi tìm hiểu 27/10 là ngày gì, chúng ta có thể thấy rằng đây không chỉ là một cột mốc trong lịch, mà còn là lời nhắc nhở đầy nhân văn về việc lưu giữ lịch sử, văn hóa và đời sống xã hội của nhân loại. Ngày này là lời nhắc nhở toàn cầu về trách nhiệm bảo vệ và khai thác các tài liệu nghe nhìn như một phần của di sản văn hóa chung. UNESCO kêu gọi chính phủ, tổ chức và người dân cùng chung tay gìn giữ kho tàng này thông qua việc đầu tư công nghệ lưu trữ, thực hiện các dự án số hóa, cũng như nâng cao nhận thức cộng đồng về tầm quan trọng của di sản nghe nhìn.

Các hoạt động diễn ra trong ngày 27/10

Trên thế giới, Ngày Thế giới về Di sản Nghe nhìn được tổ chức với nhiều hoạt động phong phú như:

Chiếu phim tài liệu và phim lịch sử đã được phục hồi, giúp khán giả tiếp cận trực tiếp với những tư liệu quý.
Triển lãm chuyên đề về lịch sử truyền hình, điện ảnh, phát thanh và quá trình phát triển của kỹ thuật lưu trữ nghe nhìn.
Hội thảo và tọa đàm chuyên môn tập trung vào công nghệ bảo tồn, thách thức và giải pháp cho việc lưu giữ các định dạng cũ.
Mở cửa kho lưu trữ, viện phim, trung tâm tư liệu để công chúng tham quan, hiểu rõ quy trình gìn giữ tài liệu nghe nhìn.
Ra mắt bộ sưu tập số hóa, chia sẻ các tài liệu quý trên nền tảng trực tuyến giúp tăng khả năng tiếp cận và bảo tồn lâu dài.
Chiến dịch truyền thông trên mạng xã hội, đặc biệt hướng đến giới trẻ, nhằm lan tỏa giá trị và ý nghĩa của di sản nghe nhìn.

Tại Việt Nam, các đơn vị như Viện Phim Việt Nam, Trung tâm Lưu trữ Quốc gia, Đài Truyền hình và Đài Tiếng nói Việt Nam đều tổ chức nhiều hoạt động thiết thực như:

Triển lãm và chiếu phim tài liệu, ví dụ như các chương trình về Chiến thắng Điện Biên Phủ hay di sản văn hóa truyền thống.
Tọa đàm và hội thảo, nơi các chuyên gia trao đổi về thách thức trong bảo tồn và phương án số hóa hiệu quả.
Hoạt động truyền thông và giáo dục, bao gồm tích hợp chủ đề di sản nghe nhìn vào trường học, tổ chức cuộc thi làm phim ngắn, lan tỏa thông điệp trên nền tảng số.
Số hóa tư liệu, đưa các tác phẩm lưu trữ lên nền tảng trực tuyến để bảo vệ lâu dài và phục vụ cộng đồng.

Dù có nhiều nỗ lực, Việt Nam vẫn đang đối mặt với nhiều khó khăn như thiếu trang thiết bị chuyên dụng, môi trường lưu trữ chưa đạt chuẩn, cũng như nhận thức xã hội về vấn đề này còn hạn chế. Sự đầu tư đúng mức cùng hợp tác quốc tế là chìa khóa để phát triển lĩnh vực này bền vững hơn.

Tạm kết

Ngày 27/10 là ngày gì? Ngày Thế giới về Di sản Nghe nhìn như một lời nhắc nhở sâu sắc về việc bảo vệ ký ức của nhân loại thông qua hình ảnh và âm thanh. Những tư liệu nghe nhìn không chỉ lưu giữ khoảnh khắc mà còn là cầu nối giữa các thế hệ, nguồn cảm hứng cho sáng tạo và nền tảng để gìn giữ văn hóa, lịch sử. Việc gìn giữ di sản nghe nhìn không chỉ là công việc của các cơ quan lưu trữ mà còn là trách nhiệm chung của cộng đồng - để những câu chuyện, ký ức và bài học quá khứ không bị cuốn trôi theo thời gian.

Để đảm bảo bạn không bỏ lỡ bất kỳ khoảnh khắc quý giá nào và ghi lại chúng với chất lượng tốt nhất có thể, hãy trang bị cho mình chiếc iPhone 16 - dòng điện thoại tiên tiến nhất với hệ thống camera, micro và công nghệ xử lý hình ảnh, âm thanh vượt trội. Tham khảo tại đây:

Điện thoại iPhone 16

Xem thêm:

Ngày 27/10 là ngày gì? Nguồn gốc lịch sử và tầm quan trọng của di sản nghe nhìn