Chạy DAT là gì? Tìm hiểu thiết bị bắt buộc trên xe học lái mà mọi học viên đều nên biết

Từ ngày 15/6/2022, một thay đổi quan trọng trong công tác đào tạo lái xe ô tô tại Việt Nam đã chính thức có hiệu lực: học viên bắt buộc phải thực hiện chạy DAT trong quá trình học thực hành. Vậy chạy DAT là gì, vì sao cần áp dụng thiết bị DAT trên xe học lái và hình thức này mang lại lợi ích gì cho cả cơ sở đào tạo và người học?

Chạy DAT là gì?

Chạy DAT là cách gọi thông dụng dùng để chỉ hình thức học lái xe ô tô có gắn thiết bị DAT (thiết bị giám sát thời gian và quãng đường đào tạo thực hành lái xe). Thiết bị này được lắp trực tiếp trên xe tập lái và có chức năng:

• Ghi nhận thời gian học thực hành của từng học viên
• Theo dõi hành trình di chuyển
• Tự động truyền dữ liệu về Cục Đường bộ Việt Nam định kỳ 5 phút/lần

Theo quy định mới của Bộ Giao thông Vận tải, tất cả học viên học bằng lái ô tô (hạng B1, B2, C...) đều bắt buộc phải học thực hành trên xe có gắn thiết bị DAT. Dữ liệu này là căn cứ để xác minh quá trình đào tạo có đúng quy định hay không, thay vì chỉ dựa vào giấy xác nhận như trước đây.

Mục đích của việc áp dụng chạy DAT

Việc áp dụng thiết bị DAT không đơn thuần là bổ sung công nghệ vào việc học lái xe, mà còn nhằm giải quyết nhiều bất cập tồn tại trong ngành đào tạo lái xe thời gian qua:

• Chống gian lận trong đào tạo: Tránh trường hợp học viên “học hộ”, không tham gia đủ giờ học nhưng vẫn được cấp giấy chứng nhận.
• Nâng cao chất lượng thực hành: Đảm bảo học viên được học đủ thời lượng thực hành trên thực địa, thay vì học "chui", học ảo hoặc chỉ tập trung thi.
• Tăng tính minh bạch: Các cơ sở đào tạo phải tuân thủ thời gian – lộ trình – số km đào tạo được quy định, dữ liệu không thể chỉnh sửa bằng tay.
• Quản lý tập trung, dữ liệu đồng bộ: Việc truyền dữ liệu về Cục Đường bộ giúp nhà nước giám sát hệ thống đào tạo trên toàn quốc theo thời gian thực.

Thiết bị DAT hoạt động như thế nào?

Tuân thủ quy định kỹ thuật trong QCVN 105:2020, thiết bị DAT có cấu trúc bao gồm:

• Module định vị GPS: Theo dõi lộ trình xe.
• Cảm biến thời gian – khoảng cách: Đếm giờ và quãng đường học.
• Bộ nhớ lưu trữ: Ghi lại dữ liệu hoạt động.
• Kết nối không dây: Gửi dữ liệu định kỳ 5 phút/lần về hệ thống quản lý tập trung của Cục Đường bộ Việt Nam.

Mỗi học viên được cấp mã định danh riêng, thiết bị DAT phải ghi nhận danh tính học viên qua thẻ/vân tay và camera nhận diện khuôn mặt khi học viên lên xe. Việc chạy DAT chỉ được công nhận khi học viên chủ động điều khiển xe đúng tuyến, đúng thời gian, đủ số km, đúng định danh cá nhân và không có dấu hiệu bất thường trong dữ liệu.

Những điều kiện cần và đủ để chạy DAT hợp lệ

Tìm hiểu chạy DAT là gì, bạn cũng cần phải biết các quy định liên quan. Để việc chạy DAT được hệ thống ghi nhận và hợp lệ trong hồ sơ thi sát hạch, học viên và trung tâm đào tạo cần đảm bảo đạt các điều kiện sau.

Xe học lái phải gắn thiết bị DAT đúng chuẩn

Thiết bị DAT phải do đơn vị được Cục Đường bộ cấp phép sản xuất – cung cấp, có chức năng truyền dữ liệu định kỳ, không cho phép chỉnh sửa.

Học viên có mã định danh cá nhân

Mỗi người học sẽ được cấp mã riêng. Việc lên xe học phải thực hiện đúng danh tính để hệ thống ghi nhận dữ liệu cho đúng người.

Đảm bảo đủ thời gian và quãng đường theo quy định

Theo Thông tư 04/2022/TT-BGTVT, học viên lái xe hạng B1, B2 phải học tối thiểu 420 – 500 km thực hành. Việc chạy DAT phải đảm bảo:

• Không học dồn dập trong thời gian ngắn.
• Lộ trình di chuyển thực tế, không gian lận số km.
• Dữ liệu không bị gián đoạn hoặc thiếu sót.

Dữ liệu được truyền đầy đủ về hệ thống

Nếu thiết bị bị mất kết nối, hỏng hoặc không truyền được dữ liệu trong nhiều phiên học, hệ thống sẽ không ghi nhận đủ điều kiện sát hạch.

Lợi ích của việc chạy DAT

Hiểu rõ chạy DAT là gì, bạn sẽ nhận ra quy định này đem đến lợi ích cho tất cả các bên liên quan.

Đối với học viên:

• Được bảo vệ quyền lợi học đúng – thi đúng: Không còn bị cắt xén giờ học, cắt ngắn thực hành.
• Tăng năng lực thực tế: Học viên lái đủ giờ, đủ tuyến sẽ thành thạo hơn khi thi và lái thực tế.
• Tạo sự công bằng: Mỗi người học có cùng một chuẩn mực về số km, thời gian học.

Đối với cơ sở đào tạo:

• Tăng uy tín trung tâm: Những cơ sở đào tạo nghiêm túc sẽ được đánh giá cao, không bị ảnh hưởng bởi các đơn vị gian lận.
• Quản lý dễ dàng hơn: Dữ liệu số hóa giúp theo dõi tiến độ đào tạo học viên nhanh chóng.
• Tránh bị thanh tra xử phạt: Làm đúng theo quy định giúp trung tâm duy trì hoạt động ổn định.

Đối với cơ quan quản lý:

• Nâng cao năng lực quản lý chất lượng đào tạo trên quy mô toàn quốc.
• Giảm thiểu tai nạn do người lái kém kỹ năng vì học thiếu giờ, thiếu thực hành.
• Phát hiện sớm các sai phạm trong đào tạo, bảo đảm sự minh bạch trong cấp bằng lái.

Những lưu ý khi học lái xe có chạy DAT

• Chỉ nên đăng ký tại trung tâm uy tín, đã triển khai hệ thống DAT chính thức.
• Không “mượn tên” người khác học hộ, vì hệ thống ghi nhận theo mã cá nhân.
• Theo dõi quá trình học thường xuyên. Có thể yêu cầu trung tâm cung cấp lịch sử học nếu cần kiểm tra.
• Không nghe theo dịch vụ “đi học hộ”, vì dữ liệu sẽ không khớp và bạn có thể bị loại khỏi kỳ thi sát hạch.

Kết luận

Hiểu rõ chạy DAT là gì sẽ giúp học viên chủ động hơn trong việc lựa chọn nơi học lái xe uy tín và tuân thủ đúng quy định mới. Việc gắn thiết bị DAT là bước tiến tích cực giúp ngành đào tạo lái xe tại Việt Nam minh bạch hơn, hiệu quả hơn và giảm thiểu các hành vi tiêu cực kéo dài nhiều năm qua.

Việc học lái xe an toàn và đúng quy định luôn cần đi kèm với sự chủ động quan sát và ghi nhận hành trình. Đó là lý do bạn nên trang bị camera hành trình chất lượng – thiết bị hỗ trợ giám sát đường đi, bảo vệ quyền lợi khi xảy ra va chạm và tuân thủ đúng lộ trình học DAT. FPT Shoo là chuỗi cửa hàng uy tín, cung cấp các sản phẩm camera chính hãng và chất lượng để bạn lựa chọn.

Camera hành trình

Xem thêm:

Quy định mới về luật chạy xe ô tô có bé dưới 12 tuổi: Bắt đầu từ 1/1/2025 người lái xe phải lưu ý những gì?

Thắc mắc: Bằng lái A4 chạy được xe gì? Thi và thời hạn lấy bằng A4 trong bao lâu?