Tìm hiểu chi tiết thỉnh giảng là gì? Ai được phép thỉnh giảng và tiêu chuẩn nhà giáo cần đáp ứng

Trong môi trường giáo dục, hoạt động thỉnh giảng không còn xa lạ nhưng không phải ai cũng hiểu rõ thỉnh giảng là gì, ai được phép làm thỉnh giảng và những tiêu chuẩn bắt buộc với nhà giáo khi tham gia thỉnh giảng. Bài viết này sẽ giải đáp chi tiết những câu hỏi đó, giúp bạn đọc có cái nhìn đầy đủ về khái niệm và quy định liên quan đến thỉnh giảng theo pháp luật hiện hành.

Thỉnh giảng là gì?

Theo quy định tại Điều 71 Luật Giáo dục 2019, thỉnh giảng được hiểu là việc một cơ sở giáo dục mời một cá nhân đủ tiêu chuẩn để thực hiện công tác giảng dạy tại đơn vị đó. Người được mời này gọi là giáo viên thỉnh giảng hoặc giảng viên thỉnh giảng.

Hoạt động thỉnh giảng nhằm tạo điều kiện cho cơ sở giáo dục tiếp nhận nguồn lực giảng dạy bên ngoài, đặc biệt là những chuyên gia, nhà giáo, nhà khoa học có trình độ chuyên môn cao, kể cả người Việt Nam đang định cư ở nước ngoài hoặc người nước ngoài được phép tham gia giảng dạy theo chế độ thỉnh giảng.

Đáng lưu ý, giáo viên, giảng viên thỉnh giảng vẫn phải đảm bảo hoàn thành nhiệm vụ chính tại cơ quan, đơn vị đang công tác, vì họ thường là cán bộ, công chức hoặc viên chức nhà nước.

Hoạt động thỉnh giảng không chỉ góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy mà còn mở rộng mối liên kết, chia sẻ tri thức giữa các cơ sở giáo dục và các cá nhân chuyên môn.

Có phải tất cả nhà giáo đều có thể thỉnh giảng không?

Câu trả lời là không phải bất kỳ nhà giáo nào cũng được phép tham gia hoạt động thỉnh giảng. Theo Điều 67 Luật Giáo dục 2019, chỉ những nhà giáo đáp ứng đủ các tiêu chuẩn sau mới có thể thực hiện việc thỉnh giảng:

1. Phẩm chất đạo đức tốt: Nhà giáo phải có tư tưởng chính trị vững vàng, đạo đức nghề nghiệp trong sáng, được xã hội và học sinh, sinh viên tôn trọng.
2. Chuẩn nghề nghiệp phù hợp với vị trí việc làm: Đảm bảo có năng lực chuyên môn và kỹ năng sư phạm đúng với cấp học, lĩnh vực giảng dạy.
3. Năng lực nâng cao, cập nhật chuyên môn: Nhà giáo cần thường xuyên bồi dưỡng, cập nhật kiến thức mới để đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục.
4. Đủ sức khỏe đáp ứng công việc: Sức khỏe phải phù hợp với yêu cầu nghề nghiệp để có thể hoàn thành tốt nhiệm vụ giảng dạy.

Như vậy, nhà giáo muốn trở thành giảng viên thỉnh giảng phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện này để đảm bảo chất lượng và uy tín trong hoạt động giảng dạy.

Tiêu chuẩn và nguyên tắc thực hiện thỉnh giảng

Tiêu chuẩn cụ thể dành cho nhà giáo thỉnh giảng là gì?

Chi tiết hơn về tiêu chuẩn của nhà giáo tham gia thỉnh giảng được quy định trong Điều 5 Thông tư 44/2011/TT-BGDĐT như sau:

• Đối với giảng dạy các môn học thuộc chương trình giáo dục chính quy (mầm non, phổ thông, trung cấp chuyên nghiệp, đại học, giáo dục thường xuyên): nhà giáo thỉnh giảng phải có các tiêu chuẩn theo khoản 2 Điều 70 Luật Giáo dục. Nếu là giáo viên trong biên chế hoặc giáo viên cơ hữu của trường thì phải đạt chuẩn nghề nghiệp tương ứng với cấp học mà họ tham gia giảng dạy.
• Giảng dạy các chuyên đề không nằm trong chương trình giáo dục chính quy: nhà giáo phải có trình độ học vấn và kinh nghiệm chuyên môn phù hợp với nội dung được giảng.
• Dạy chương trình bồi dưỡng ngoại ngữ, tin học tại trung tâm giáo dục thường xuyên: giáo viên thỉnh giảng phải có trình độ chuyên môn từ cao đẳng trở lên.
• Giảng dạy bậc thạc sĩ, tiến sĩ: nhà giáo thỉnh giảng phải đáp ứng các tiêu chuẩn tại khoản 2 Điều 70 Luật Giáo dục và các quy chế đào tạo tương ứng.
• Giảng dạy các môn học, chuyên đề yêu cầu thí nghiệm, thực hành: nhà giáo thỉnh giảng phải đáp ứng yêu cầu chuyên môn về thí nghiệm, thực hành và đạt chuẩn nhân viên làm công tác thí nghiệm.

• Đối với các ngành, chuyên ngành đặc thù: nhà giáo thỉnh giảng cần có một trong các tiêu chí sau:
  • Công trình khoa học đã công bố trên các tạp chí, hội thảo trong và ngoài nước;
  • Sách chuyên khảo đã xuất bản;
  • Đề tài nghiên cứu khoa học đã được nghiệm thu;
  • Hợp đồng chuyển giao công nghệ đã nghiệm thu và thanh lý.

Những tiêu chuẩn này đảm bảo rằng nhà giáo thỉnh giảng không chỉ có kiến thức chuyên môn vững vàng mà còn có năng lực nghiên cứu, ứng dụng thực tiễn cao.

Nguyên tắc thực hiện hoạt động thỉnh giảng

Hoạt động thỉnh giảng phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc được nêu tại Điều 4 Thông tư 44/2011/TT-BGDĐT, bao gồm:

1. Tuân thủ nguyên tắc pháp luật dân sự và lao động: Hoạt động thỉnh giảng dựa trên quan hệ hợp đồng dân sự phù hợp với Bộ luật Dân sự 2015 và các quy định hiện hành về lao động.
2. Tôn trọng quyền tự chủ của cơ sở giáo dục công lập: Cơ sở giáo dục công lập được phép tự chịu trách nhiệm về tổ chức bộ máy, tài chính, nhân sự khi thực hiện thỉnh giảng.
3. Đối với cơ sở giáo dục khác (không công lập): phải tuân thủ quy chế tổ chức và hoạt động, cũng như các quy định nội bộ về quyền hạn và trách nhiệm.
4. Sử dụng thời gian làm việc của cán bộ, viên chức tham gia thỉnh giảng phải được sự đồng ý của người đứng đầu cơ quan, đơn vị đang công tác.

Việc tuân thủ các nguyên tắc trên giúp bảo đảm sự minh bạch, công bằng và hiệu quả trong hoạt động thỉnh giảng.

Kết luận

Hoạt động thỉnh giảng là một phần thiết yếu trong hệ thống giáo dục hiện đại, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, mở rộng nguồn lực giáo viên và giảng viên chất lượng cao. Tuy nhiên, không phải ai cũng có thể tham gia thỉnh giảng, mà chỉ những nhà giáo đáp ứng đủ các tiêu chuẩn chuyên môn, đạo đức và sức khỏe mới đủ điều kiện được mời tham gia.

Hiểu rõ thỉnh giảng là gì, ai được phép thỉnh giảng và tiêu chuẩn đi kèm giúp các cơ sở giáo dục, nhà quản lý và cả nhà giáo chủ động hơn trong việc tham gia hoặc tổ chức hoạt động này một cách đúng quy định và hiệu quả.

Bạn đang tìm kiếm một chiếc tablet mạnh mẽ, thiết kế hiện đại để phục vụ học tập và làm việc hiệu quả? Hãy khám phá ngay các mẫu tablet chính hãng tại FPT Shop với đa dạng thương hiệu, cấu hình đa dạng và mức giá hấp dẫn. Đặt mua ngay để nhận ưu đãi đặc biệt và giao hàng nhanh chóng: Tablet

Xem thêm: 

• Những quy định giáo dục có hiệu lực từ tháng 1/2025, cập nhật ngay các thông tin cần biết!
• Giáo dục Kinh tế và Pháp luật – Môn học quan trọng giúp định hướng nghề nghiệp tương lai