Tốc độ màn trập là gì? Có quan trọng trong nhiếp ảnh hay không?

Nhiếp ảnh là sự kết hợp giữa nghệ thuật và khoa học. Vì vậy, nếu bạn hiểu những điều cơ bản của hai khía cạnh này, bạn sẽ có gần như vô hạn những cách để thể hiện tầm nhìn sáng tạo của mình. Tốc độ màn trập là một ví dụ điển hình. Nếu bạn học và biết cách điều chỉnh thông số này, bạn sẽ có thể gặt hái được rất nhiều thành quả “ngọt ngào” trong nhiếp ảnh, từ những bức ảnh thể thao sắc nét cho đến những bức ảnh thác nước mượt mà, đầy sống động.

Trong bài viết này, FPT Shop sẽ giải thích đơn giản để giúp bạn hiểu được tốc độ màn trập là gì. Ngoài ra, bạn cũng sẽ thấy được cài đặt này có ảnh hưởng lớn thế nào đến bức ảnh của mình.

Tốc độ màn trập là gì?

Trong cấu tạo của máy ảnh, có một thành phần không thể thiểu được gọi là màn trập hay cửa trập. Đây là một bức màn hình phía trước cảm biến máy ảnh luôn đóng cho đến khi máy ảnh kích hoạt. Khi máy ảnh kích hoạt, cửa trập sẽ mở ra và phơi bày hoàn toàn cảm biến máy ảnh với ánh sáng đi qua ống kính của bạn. Sau khi cảm biến thu xong ánh sáng, màn trập sẽ đóng lại ngay lập tức, ngăn không cho ánh sáng chiếu vào cảm biến. Nút kích hoạt máy ảnh còn được gọi là “nút màn trập” vì nó kích hoạt màn trập mở và đóng.

Do vậy, bạn có thể hiểu đơn giản rằng tốc độ màn trập là khoảng thời gian màn trập máy ảnh mở ra để ánh sáng chiếu vào cảm biến hoặc khoảng thời gian máy ảnh của bạn chụp một bức ảnh. Tốc độ màn trập nhanh tạo ra thời gian phơi sáng ngắn hơn, tức là lượng ánh sáng mà máy ảnh thu vào cũng ít hơn. Ngược lại, tốc độ màn trập chậm giúp người chụp có thời gian phơi sáng lâu hơn.

Tác động của tốc độ màn trập đối với hình ảnh

Khi bạn sử dụng tốc độ màn trập chậm, bạn sẽ để lộ cảm biến trong một khoảng thời gian dài. Hiệu ứng đầu tiên mà bạn thấy trong bức ảnh chính là chuyển động mờ dọc theo hướng chuyển động của các đối tượng. Hiệu ứng này được sử dụng khá thường xuyên trong các quảng cáo ô tô và xe máy, trong đó cảm giác về tốc độ và chuyển động được truyền đạt tới người xem bằng cách cố ý làm mờ các bánh xe đang chuyển động.

Tốc độ màn trập chậm cũng được sử dụng để chụp ảnh dải ngân hà hoặc các vật thể khác vào ban đêm hoặc trong môi trường thiếu sáng. Các nhiếp ảnh gia phong cảnh còn có thể cố ý sử dụng tốc độ màn trập chậm để tạo cảm giác các bức ảnh thác nước hoặc sông như đang chuyển động trong khi mọi thứ khác hoàn toàn tĩnh.

Mặt khác, tốc độ màn trập nhanh có thể “đóng băng” chuyển động. Đây là một cài đặt ưa thích để các nhiếp ảnh gia chụp lại các bức ảnh thể thao, chẳng hạn như các vận động viên đang chạy, chim đang bay hoặc ô tô đi trên đường. Nếu bạn sử dụng tốc độ màn trập nhanh trong khi chụp ảnh nước, bạn thậm chí còn có thể nhìn thấy rõ ràng những giọt nước lơ lửng trong không khí trong bức ảnh của mình, điều mà mắt chúng ta có thể không nhìn thấy.

Ảnh hưởng quan trọng khác của tốc độ màn trập là phơi sáng, liên quan đến độ sáng của hình ảnh. Nếu bạn sử dụng tốc độ màn trập chậm, cảm biến máy ảnh của bạn sẽ thu nhiều ánh sáng và ảnh có được sẽ khá sáng. Bằng cách sử dụng tốc độ màn trập nhanh, cảm biến máy ảnh của bạn chỉ tiếp xúc với một phần nhỏ ánh sáng, dẫn đến ảnh tối hơn.

Tốc độ màn trập được đo như thế nào?

Tốc độ màn trập thường được đo bằng phần giây khi chúng dưới một giây. Ví dụ: 1/4 có nghĩa là một phần tư giây, trong khi 1/250 có nghĩa là một phần hai trăm năm mươi giây (hoặc bốn mili giây).

Hầu hết các máy ảnh DSLR và máy ảnh không gương lật hiện đại có thể xử lý tốc độ màn trập nhanh nhất là 1/4000 giây, trong khi một số máy ảnh có thể xử lý tốc độ thậm chí còn nhanh hơn là 1/8000 giây trở lên. Mặt khác, tốc độ màn trập chậm nhất trên hầu hết các máy ảnh DSLR hoặc máy ảnh không gương lật thường là 30 giây.

Thế nào thì được coi là tốc độ màn trập nhanh và chậm?

Tốc độ màn trập nhanh sẽ giúp chụp các đối tượng chuyển động nhanh dễ hơn. Nếu bạn đang chụp các loài chim, tốc độ có thể là 1/1000 giây hoặc nhanh hơn. Tuy nhiên, để chụp ảnh các đối tượng chuyển động bình thường, bạn có thể chỉ cần điều chỉnh máy ảnh chụp ở tốc độ 1/200 hoặc 1/100 giây.

Tốc độ màn trập chậm thường trên 1 giây. Khi chụp ảnh với tốc độ màn trập như vậy, bạn nên sử dụng giá ba chân để cố định máy ảnh hoặc điện thoại thông minh lại để có được bức ảnh sắc nét nhất. Nếu có bất cứ thứ gì trong cảnh chuyển động khi bạn sử dụng tốc độ màn trập chậm, nó sẽ xuất hiện với hiệu ứng mờ trong ảnh của bạn.

Tốc độ màn trập từ 1/100 giây đến 1 giây được coi là tương đối chậm. Khi chụp với thông số này, bạn cần đảm bảo giữ chắc tay để không làm rung máy ảnh hoặc điện thoại.

Nhìn chung, tốc độ màn trập là một trong những biến số ảnh hưởng rất lớn đến độ sáng ảnh. Tuy nhiên, nhiếp ảnh còn có hai biến số khác cũng có tầm ảnh hưởng không hề nhỏ đến độ sáng của ảnh chính là khẩu độ và ISO. Vì vậy, bạn hãy cố gắng linh hoạt điều chỉnh tốc độ cửa trập để phù hợp với cảnh phía trước và các cài đặt khác nhé.

Xem thêm:

Tips chụp ảnh trước gương đèn flash sang xịn mịn bằng điện thoại

Cách chụp ảnh trên TikTok vô cùng đẹp có thể bạn chưa biết