:quality(75)/estore-v2/img/fptshop-logo.png){kind=logo}
:quality(75)/2023_10_30_638342886453894790_bon-bon_.jpeg)
:quality(75)/Ngoc_Thuy_47ae6ec271.jpg){kind=small}
Tìm hiểu về bồn bồn và các công thức nấu ăn làm từ bồn bồn lạ miệng để thay đổi thực đơn
Là một loài thuộc họ cây cỏ nến có tên tiếng Anh là Typhaceae, cây bồn bồn phát triển mạnh ở những vùng đất ngập nước, có thể thích nghi với nước lợ và ít phèn, mọc chủ yếu tại 3 tỉnh Cà Mau, Sóc Trăng, Bạc Liêu.
1. Bồn bồn là gì?
Ở nước ta, bồn bồn được tìm thấy tập trung tại vùng Nam Bộ, là loại cây mọc dại có thân mảnh mai, gốc trắng lá xanh, cây trưởng thành thì có thể cao tới 3 mét và có thân rễ. Lá cây có hình dáng tương tự như lá lúa, mọc chĩa thẳng lên trời. Hoa của cây bồn bồn mọc ra từ gốc, hoa đực và hoa cái cùng nằm trên 1 cán dài, trong khi hoa đực có màu nâu đậm pha ánh vàng nằm ở phía trên thì hoa cái có màu nâu nhạt hơn nằm ở phía dưới.
Bồn bồn được biết đến là nguồn nguyên liệu tươi ngon không thể thiếu trong các món ăn đậm chất Nam Bộ như bồn bồn muối, làm gỏi, canh chua, xào nấu, nhúng lẩu,… Nó được thu hoạch vào tháng 6-11 hàng năm và được hái khi còn non, hấp thụ các dưỡng chất từ trong đất, trở thành loại thực phẩm lành tính, an toàn và bổ dưỡng với sức khoẻ con người.
2. Công dụng của bồn bồn với sức khoẻ
Ngoài những công dụng trong ẩm thực, y học, môi trường và cung cấp nguyên liệu cho những nhu cầu khác như dệt vải, lợp tranh,… thì bồn bồn là một món ăn rất tốt cho cơ thể với nhiều lợi ích phong phú:
- Tăng khả năng miễn dịch. Chất xơ, nước, các vitamin cùng khoáng chất có trong bồn bồn giúp nâng cao khả năng miễn dịch của cơ thể, ngăn ngừa táo bón và cải thiện sức khoẻ.
- Chữa đau nhức xương khớp. Bồn bồn là nguyên liệu quan trọng để chế thành bài thuốc giúp cắt giảm cơn đau khớp từ từ.
- Giúp lưu thông máu, kháng viêm. Phấn của hoa bồn bồn có thể sắc nước uống, pha bột với nước đun sôi để nguội uống hàng ngày có tác dụng kích thích quá trình máu lưu thông trong cơ thể, hỗ trợ kháng viêm.
- Trị ho ra máu, phế nhiệt. Dùng bồn bồn và cây tóc rối đem đi chiêu thuốc với củ sinh địa sẽ làm giảm thiểu các triệu chứng của tình trạng phế nhiệt, ho khạc ra máu.
- Thanh nhiệt, làm mát cơ thể. Phấn hoa bồn bồn pha uống với nước cốt lá sen hoặc nước ép củ cải hạn chế nhiệt nóng trong cơ thể, từ đó ngăn chặn tình trạng đi ngoài ra máu.
- Chữa rối loạn kinh nguyệt. Bồn bồn còn được dùng để luyện mật làm thành thuốc viên điều trị một số bệnh lý phụ khoa, trong đó có cải thiện tình trạng kinh nguyệt không đều ở phụ nữ hay băng huyết, rong kinh.
- Trị xuất huyết đường ruột. Các chất có trong bồn bồn giúp các vách ngăn của thành ruột được bảo vệ tốt hơn, hạn chế các bệnh liên quan đến đường ruột.
- Chữa chảy máu cam ở trẻ nhỏ. Kết hợp với hoa thạch lựu theo tỷ lệ 3:1 tán làm bột cho trẻ uống hàng ngày sẽ hỗ trợ đáng kể tình trạng chảy máu cam ở trẻ nhỏ.
- Nâng cao sức khoẻ thai kỳ. Đối với bà bầu, các thực phẩm làm từ bồn bồn như siro, bánh mì, bánh quy, súp,… rất phù hợp để làm bữa phụ trong thực đơn ăn uống, vừa dễ ăn vừa bổ dưỡng cho sức khoẻ của mẹ và trẻ.
3. Mua bồn bồn ở đâu?
Trong khoảng thời gian thu hoạch là từ tháng 6 đến tháng 11, bạn dễ dàng có thể tìm mua rau bồn bồn ở siêu thị, cửa hàng tiện lợi hay các khu chợ gần nhà. Còn đối với người tiêu dùng ở những khu vực mà rau bồn bồn không được bày bán phổ biến, bạn có thể tham khảo và đặt mua rau bồn bồn trên các sàn thương mại điện tử uy tín, chất lượng.
Mức giá dao động của 1kg bồn bồn tươi là từ 40.000 đến 50.000 đồng tuỳ vào từng thời điểm khác nhau. Lưu ý đây chỉ là giá tham khảo tại thời điểm viết bài.
4. Món ngon làm từ bồn bồn
4.1. Bồn bồn muối chua
Bước 1: Chuẩn bị nguyên liệu
Chuẩn bị sẵn 1kg bồn bồn tươi, 2L nước vo gạo, gia vị đường, muối hạt, giấm và hũ đựng sạch.
Bước 2: Sơ chế nguyên liệu
Bắc nồi lên bếp ga, cho 2L nước vo gạo và 1,5 muỗng muối, 1 muỗng đường vào khuấy đều, đun sôi. Khi thấy hỗn hợp nước sôi thì vớt hết lớp bọt nổi trên bề mặt để phần nước muối chua được trong hơn.
Để nước nguội hoàn toàn, sau đó rót ra tô lớn đậy kín lại, ủ trong vòng 2 ngày để nước gạo được lên men, lắng phần cặn xuống đáy.
Nên lựa chọn những cây bồn bồn có lõi non và còn tươi mới, mua về tách bỏ phần vỏ già xung quanh ra, rửa sạch lại với nước và nhẹ nhàng dùng dao chẻ đôi bồn bồn, tránh làm gãy nát.
Ngâm bồn bồn vào thau nước pha loãng muối và giấm để làm sạch mủ và giúp cây bồn bồn giữ được độ trắng nõn. Ngâm trong khoảng 15 phút, sau đó vớt bồn bồn ra và rửa lại với nước cho sạch, để ráo.
Bước 3: Tiến hành muối
Vệ sinh và lau khô sạch sẽ hũ đựng, cho lần lượt bồn bồn vào hũ, nên uốn cong bồn bồn nhẹ tay rồi bỏ vào để tránh làm gãy dập thân rau, khiến món ăn mất đi tính thẩm mỹ.
Sau khi đã xếp hết rau bồn bồn vào hũ, đổ từ từ phần nước vo gạo đã ủ chua vào sao cho vừa ngập bề mặt bồn bồn, dùng vật nặng đè lên trên để bồn bồn luôn ngập trong nước và không bị hư.
Đậy kín nắp và để hũ bồn bồn muối chua ở nơi khô ráo, thoáng mát trong vòng 2 ngày sau đó bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh là bạn đã có thể thưởng thức được rồi.
Bước 4: Thưởng thức
Bồn bồn muối chua ăn cùng các món kho như thịt, cá đều rất đưa cơm, bồn bồn muối bằng nước vo gạo trắng trong, thấm đều có kết cấu giòn không bị nát, làm món ăn giải ngấy vô cùng thích hợp.
4.2. Canh chua bồn bồn cá lóc
Bước 1: Chuẩn bị nguyên liệu
Để làm món canh chua bồn bồn cá lóc, bạn chuẩn bị những nguyên liệu sau:
- Dưa bồn bồn: 300gr
- Cá lóc: 1kg
- Giá: 100gr
- Cà chua: 2 quả
- Ớt: 1 quả
- Chanh: 1 quả
- Rau húng quế
- Gia vị: dầu ăn, muối, rượu, nước mắm, hạt nêm, bột canh, bột ngọt,…
Bước 2: Sơ chế nguyên liệu
Cá lóc mua về bạn rửa sạch, cạo vảy, cắt bỏ vây, đuôi và phần nội tạng bên trong, làm sạch mang cá. Dùng muối chà xát mình cá, rửa cá bằng rượu trắng để khử mùi tanh. Sau đó, rửa sạch cá lại với nước lần nữa và đem cắt thành từng khúc vừa ăn.
Giá ngâm với nước muối pha loãng để loại bỏ hoá chất có thể có, rửa lại với nước và để ráo.
Cà chua rửa sạch, cắt đôi bỏ phần đầu, bổ thành 4 hoặc 6 múi cau.
Rau húng quế ngâm nước muối rồi rửa lại, để ráo nước.
Ớt bỏ cuống, rửa sạch và cắt thành lát nhỏ.
Chanh cắt đôi, vắt lấy nước cốt, hoà với 3 muỗng đường khuấy đều cho đường tan.
Dưa bồn bồn rửa sạch, vắt ráo nước.
Bước 3: Tiến hành nấu
Cho vào nồi 1L nước lọc, bắc lên bếp đun đến khi sôi, sau đó cho cá lóc vào luộc chín rồi vớt ra đĩa.
Cho dưa bồn bồn, cà chua vào nồi nước luộc cá đun sôi lại, rồi cho giá vào đảo đều, rót hỗn hợp nước chanh đường vào nồi và cho thêm 1 muỗng nước mắm. Nêm nếm lại gia vị cho vừa ăn.
Cuối cùng, cho ớt đã cắt lát và rau húng quế vào canh, đảo đều lên rồi tắt bếp.
Bước 4: Thưởng thức
Múc canh bồn bồn ra tô, gắp cá lóc đã luộc chín bỏ vào. Thịt cá lóc mềm ngọt chấm cùng chén mắm tỏi ớt kích thích vị giác, bát canh thơm mùi đặc trưng, chua nhẹ, các nguyên liệu xen lẫn nhau bắt mắt tạo nên một món ăn hoàn hảo khiến ai đã một lần nếm thử đều quyến luyến không quên.
4.3. Gỏi bồn bồn tôm thịt
Bước 1: Chuẩn bị nguyên liệu
- Bồn bồn tươi: 300gr
- Thịt ba chỉ: 100gr
- Tôm sú: 100gr
- Cà rốt ngâm: 50gr
- Đậu phộng: 50gr
- Chanh: 2 quả
- Tỏi, ớt, sả
- Rau răm
- Gia vị: nước mắm, đường, muối, bột ngọt, hạt nêm,…
Bước 2: Sơ chế nguyên liệu
- Bồn bồn mua về nhặt sạch, giữ lại phần lõi non đem cắt thành những khúc nhỏ vừa ăn rồi đem ngâm với nước pha ít nước cốt chanh cho bồn bồn giữ được màu trắng đẹp mắt. Ngâm trong khoảng 15 phút, sau đó đem rửa lại và để ráo nước.
- Thịt ba chỉ ngâm qua với nước muối pha loãng, rửa sạch đem luộc chín, gắp ra để nguội, sau đó thái lát mỏng.
- Tôm sú sau khi mua về rửa sạch, luộc chín rồi lột vỏ, lấy phần chỉ trên thân tôm, bỏ phần đầu và phần đuôi. Ướp tôm với 1 muỗng nước mắm, 1 muỗng tiêu trong 20 phút.
- Đậu phộng đem rang tới khi vàng thơm thì bỏ ra, loại bỏ phần vỏ lụa và giã sơ đậu phộng để trộn gỏi.
- Rau răm rửa sạch, cắt nhỏ.
- Tỏi, ớt băm hoặc xay nhuyễn.
- Sả bóc bỏ phần bẹ già, cắt thành từng khoanh tròn mỏng.
- Chanh cắt đôi, vắt lấy nước cốt và bỏ hạt, tránh ăn vào bị đắng.
Bước 3: Pha nước xốt trộn gỏi
Cho 2 muỗng nước mắm, 2 muỗng nước cốt chanh, 1 muỗng đường vào tô, khuấy đều đến khi đường tan hết.
Bỏ phần tỏi, ớt đã băm nhuyễn và sả cắt khoanh vào trộn đều.
Bước 4: Tiến hành làm gỏi
Lần lượt cho bồn bồn, cà rốt ngâm, tâm sú, thịt ba chỉ luộc vào tô. Rưới hỗn hợp nước trộn gỏi đã pha lên trên và đảo đều, nhẹ nhàng để các nguyên liệu được thấm đều gia vị và không làm nát bồn bồn.
Rắc rau răm đã cắt nhỏ và đậu phộng rang lên trên, sau đó lại tiếp tục trộn đều.
Chờ khoảng 5-10 phút sau đó chắt bớt phần nước tiết, trình bày món ăn ra đĩa và như thế là bạn đã hoàn thành món ăn rồi.
Bước 5: Thưởng thức
Món gỏi bồn bồn tôm thịt sau khi chế biến xong đầy đủ vị chua, cay, mặn, ngọt, bồn bồn có phần gốc giòn nhẹ mà không cứng, phần lá non mềm nhưng không bị bở, từng lát thịt ba chỉ mềm béo kết hợp với tôm giòn sần sật, ăn kèm bánh phồng tôm chiên giòn càng trở nên thơm ngon, cuốn hút. Món này thường được dùng làm món khai vị trong những bữa tiệc tại gia thân mật hoặc trong các tiệc cưới, nhà hàng.
Tạm kết
Vậy là bạn vừa biết thêm thông tin về bồn bồn, công dụng của nó cũng như các món ăn ngon làm từ cây bồn bồn hết sức dân dã rồi đấy. Dù là món gỏi, nấu canh hay muối chua, hương vị độc đáo của bồn bồn luôn có sức hấp dẫn đặc biệt với mọi người và trở thành những món ăn đặc sản nổi tiếng của miền Tây Nam Bộ.
Đừng quên rằng để có thể nấu được những món ngon cho gia đình mình mỗi ngày thì chắc chắn là không thể thiếu sự xuất hiện của thiết bị gia dụng cao cấp như chảo chống dính, hãy tham khảo ngay các sản phẩm trong link dưới đây của FPT Shop nhé!
>> Xem thêm:
