:quality(75)/duong_lactose_3_d10826b39b.jpg)
Những thông tin cần biết về đường lactose và chứng không dung nạp đường lactose
Đường lactose là một dưỡng chất cần thiết cho cơ thể, đặc biệt quan trọng với sự phát triển hệ miễn dịch và tiêu hóa ở trẻ nhỏ. Tuy nhiên, nhiều trẻ nhỏ có biểu hiện bất dung nạp đường lactose. Theo dõi bài viết dưới đây để có thêm hiểu biết về vấn đề này nhé.
Đường lactose là gì và có vai trò gì đối với cơ thể?
Lactose là một loại đường đôi có nguồn gốc tự nhiên, chiếm từ 2% đến 8% trong thành phần của các loại sữa động vật. Khi được nạp vào cơ thể, lactose không tồn tại nguyên vẹn mà sẽ trải qua quá trình “giải mã” nhờ enzym lactase. Nhờ enzym này, lactose được tách thành hai đơn đường là glucose và galactose để dễ dàng hấp thụ và chuyển hóa thành năng lượng.
Đường lactose không những cung cấp đến 40% nhu cầu năng lượng trong giai đoạn đầu đời mà còn góp phần tích trữ năng lượng dưới dạng glycogen trong gan. Đồng thời, loại đường đặc biệt này còn tạo điều kiện thuận lợi cho việc hấp thu khoáng chất thiết yếu như canxi và sắt. Nhờ đó, hệ tiêu hóa hoạt động trơn tru hơn, giảm thiểu nguy cơ táo bón, tiêu chảy hay rối loạn tiêu hóa ở trẻ nhỏ.

Chứng bất dung nạp đường lactose ở trẻ là gì?
Ở những năm đầu đời, hệ tiêu hóa của trẻ còn đang trong quá trình phát triển nên rất dễ bị ảnh hưởng bởi các tác nhân từ bên ngoài. Một trong những vấn đề phổ biến nhất là không dung nạp lactose - tình trạng xảy ra khi cơ thể trẻ thiếu hụt enzyme lactase cần thiết để phân giải đường lactose trong sữa. Khi đó, phần lactose không được tiêu hóa sẽ tồn đọng trong ruột non, kéo nước vào lòng ruột và gây ra tình trạng tiêu chảy kéo dài, nhất là khi trẻ đang uống sữa công thức có lactose.
Nguyên nhân thiếu hụt lactase có thể đến từ nhiều yếu tố, bao gồm nhiễm khuẩn, virus, hay tổn thương niêm mạc ruột. Dưới đây là ba dạng không dung nạp lactose thường gặp:
Tình trạng bất dung nạp lactose nguyên phát
Xuất hiện phổ biến ở trẻ dưới 3 tuổi, đặc biệt khi bắt đầu chuyển từ sữa mẹ sang sữa công thức. Việc thay đổi nguồn sữa có thể khiến hoạt động của enzyme lactase suy giảm đột ngột, dẫn đến việc lactose di chuyển xuống đại tràng thay vì được hấp thu ở ruột non. Tại đây, lactose tương tác với vi khuẩn đường ruột, gây nên đầy hơi, chướng bụng và tiêu chảy.
Tình trạng bất dung nạp lactose thứ phát

Dạng này hiếm gặp hơn, thường là hệ quả của các bệnh lý đường ruột kéo dài như tiêu chảy cấp hoặc tổn thương do virus, vi khuẩn. Tình trạng này khiến niêm mạc ruột tổn thương, làm giảm hoặc mất khả năng sản xuất enzyme lactase. Nếu trẻ lại bị kiêng ăn nghiêm ngặt trong giai đoạn phục hồi, quá trình tái tạo niêm mạc sẽ càng chậm, kéo dài tình trạng không dung nạp.
Tình trạng bất dung nạp lactose bẩm sinh

Đây là dạng hiếm và có yếu tố di truyền. Trẻ được sinh ra đã không có khả năng sản xuất lactase hoặc có nồng độ enzyme rất thấp, đặc biệt dễ gặp ở trẻ sinh non do ruột chưa đủ trưởng thành để tiết ra lượng enzyme cần thiết.
Lời khuyên cho mẹ khi trẻ có tình trạng không dung nạp đường lactose
Trường hợp trẻ bất dung nạp lactose
Lựa chọn loại sữa không chứa lactose: Nhờ vào công nghệ xử lý hiện đại, loại sữa này đã được “chia nhỏ” đường lactose thành hai dạng dễ tiêu hóa hơn là glucose và galactose giúp bé vẫn nhận đầy đủ dưỡng chất mà không gây áp lực lên hệ tiêu hóa.
- Tăng cường sử dụng sữa mẹ: Lactose trong sữa mẹ thường được hấp thu dễ dàng hơn, ngay cả khi lượng men lactase trong ruột trẻ chưa đầy đủ. Ngoài ra, tăng cường bú mẹ còn giúp củng cố miễn dịch và hỗ trợ quá trình phục hồi hệ tiêu hóa.

- Tập uống sữa cho trẻ: Đối với các bé mới bắt đầu làm quen với sữa công thức, lời khuyên là hãy khởi đầu bằng sữa ít lactose để kiểm tra khả năng dung nạp. Nếu xuất hiện các triệu chứng như tiêu chảy hoặc đầy bụng, mẹ nên chuyển sang sữa không lactose để bảo vệ đường ruột non nớt của con. Khi đã hồi phục, bạn có thể cho trẻ thử lại sữa chứa lượng nhỏ lactose, tăng dần liều lượng theo thời gian nhằm giúp cơ thể trẻ thích nghi và kích thích sản sinh men lactase một cách tự nhiên.
Với trẻ dung nạp lactose tốt
Trường hợp trẻ không gặp trở ngại với lactose, cha mẹ có thể bổ sung dưỡng chất này thông qua sữa và các thực phẩm từ sữa như sữa chua, phô mai,... Tuy nhiên, điều độ vẫn là yếu tố quan trọng. Việc tiêu thụ quá mức có thể gây đầy hơi hoặc khó tiêu do lượng lactose vượt quá khả năng xử lý của hệ tiêu hóa non nớt.

Tạm kết
Trên đây là những thông tin về đường lactose và chứng bất dung nạp lactose có thể xảy ra ở trẻ nhỏ và cả người trưởng thành. Mong rằng những thông tin này có thể giúp ích cho bạn.
Ngoài sữa, bạn hoàn toàn có thể bổ sung thêm vitamin và khoáng chất tự nhiên từ các loại rau củ, trái cây tươi mỗi ngày. Đây là một giải pháp an toàn, lành tính và dễ hấp thu cho trẻ nhỏ. Với chiếc máy ép trái cây, chỉ cần vài phút mỗi sáng, bạn đã có thể chuẩn bị những ly nước ép nguyên chất giúp hỗ trợ tiêu hóa, tăng đề kháng cho những người thân yêu. Đừng chờ đợi để chăm sóc bản thân và gia đình tốt hơn mỗi ngày, hãy chọn ngay chiếc máy ép phù hợp tại FPT Shop nhé!
Xem thêm:
:quality(75)/estore-v2/img/fptshop-logo.png)