AI PC thực chất là gì? Liệu nó có thực sự hữu ích trong cuộc sống hàng ngày hay không?

Vào năm 2025, thuật ngữ “AI PC” sẽ trở nên phổ biến hơn bao giờ hết nhờ sự ra đời của các dòng chip mới từ Intel, AMD và sắp tới là Qualcomm. Tuy nhiên, AI PC thực chất là gì, và liệu nó có thực sự mang lại giá trị hoặc cần thiết trong cuộc sống hàng ngày hay không?

Hiện tại, PC sử dụng công nghệ AI được quảng bá như một xu hướng theo làn sóng công nghệ AI, nhưng chưa mang lại nhiều tiện ích rõ ràng cho người dùng phổ thông. Trên thực tế, hệ thống máy tính AI không phải là một sản phẩm quá đặc biệt hay vượt trội; đôi khi, hiệu suất của nó còn kém hơn một chiếc máy tính thông thường được trang bị GPU NVIDIA mạnh mẽ.

AI PC là gì?

Theo mô tả từ các nhà sản xuất, AI PC là những chiếc máy tính được trang bị bộ xử lý có tích hợp NPU (Neural Processing Unit), hay còn gọi là bộ xử lý thần kinh.

Các chip Core Ultra mới nhất của Intel, một số dòng AMD Ryzen, và Snapdragon X Elite sắp tới từ Qualcomm đều được trang bị phần cứng tích hợp để tăng tốc xử lý các tác vụ liên quan đến trí tuệ nhân tạo. Tuy nhiên, hệ điều hành Microsoft Windows hiện tại vẫn chưa theo kịp xu hướng này. Các tính năng AI trên Windows chưa thể tận dụng tối đa sức mạnh của NPU và ngay cả các nhà phát triển ứng dụng bên thứ ba cũng chưa có nhiều hỗ trợ để khai thác tiềm năng này.

Windows đang làm gì để tận dụng tối đa AI?

Nếu bạn sở hữu một chiếc “AI PC”, bạn sẽ có quyền truy cập vào các tính năng Windows Studio Effects. Đây là những tính năng sử dụng NPU (Neural Processing Unit) của máy tính để cải thiện chất lượng video và âm thanh trong các cuộc gọi trực tuyến.

Ví dụ: Windows Studio Effects sử dụng thuật toán để làm cho ánh mắt của bạn trông như đang nhìn thẳng vào camera, ngay cả khi mắt bạn đang thực sự không nhìn thẳng vào camera hoặc màn hình. Bên cạnh đó, công cụ cũng có khả năng làm mờ hậu cảnh hoặc cải thiện âm thanh từ micro để âm thanh rõ hơn. Tuy nhiên ngoài Studio Effects, Windows 11 hiện tại không có thêm tính năng AI nào khác có khả năng tận dụng sức mạnh của NPU.

Ở Việt Nam, việc bật camera khi họp trực tuyến vốn đã không phổ biến, nên nhu cầu sử dụng các tính năng này lại càng hiếm. Thực tế, các tác vụ như xóa phông hay thay nền đã được CPU và GPU xử lý tốt từ trước. Dù các nhà sản xuất có lập luận rằng NPU giúp tiết kiệm năng lượng và giảm tải cho CPU và GPU, nhưng hãy thử nghĩ xem: Bạn thường dành bao nhiêu giờ mỗi ngày để gọi video trên máy tính? Trong thời gian đó, bạn có thường xuyên không cắm nguồn hay thực hiện các tác vụ nặng như render video hay không?

Một số hãng có thể tích hợp thêm các tính năng AI khác, chẳng hạn như điều chỉnh tốc độ quạt máy dựa trên NPU để nhấn mạnh ưu thế của công nghệ này. Nhưng điều đó lại khiến chúng ta đặt câu hỏi: trước đây, khi chưa có NPU, những tác vụ như vậy vẫn được xử lý ổn định mà không cần đến phần cứng chuyên dụng. Vậy liệu có thực sự cần thiết phải tích hợp thêm NPU chỉ để thực hiện những công việc vốn không quá phức tạp này?

Các tính năng AI tiên tiến và hữu ích hơn, như Copilot AI tích hợp trong Windows 11, ChatGPT hay Google Gemini, đều hoạt động dựa trên nền tảng đám mây. Nói cách khác, các tác vụ tính toán phức tạp được thực hiện tại các trung tâm dữ liệu của những tập đoàn lớn, chứ không phải trực tiếp trên máy tính cá nhân của bạn.

Nếu bạn sử dụng Copilot Pro để truy cập các tính năng AI trong các ứng dụng Microsoft Office như Word, Excel hoặc Adobe Firefly trong Photoshop, thì toàn bộ quá trình xử lý đều diễn ra tại trung tâm dữ liệu của Microsoft hoặc Adobe. Hơn nữa, một số tính năng AI của Adobe chỉ hoạt động hiệu quả với GPU rời, và trong những trường hợp này, NPU gần như không đóng vai trò nào đáng kể.

AI PC trong tương lai sẽ như thế nào?

Microsoft chưa công bố thông tin chi tiết, nhưng theo nhiều dự đoán rằng một bản cập nhật lớn của Windows sẽ được phát hành vào đầu năm 2025 mang theo các tính năng AI tích hợp để tận dụng NPU. Bản cập nhật này có thể là một phiên bản mới của Windows 11, được gọi là “Windows 11 phiên bản 24H2”, hoặc thậm chí được đặt tên là Windows 12.

Dù tên gọi là gì, các bản nâng cấp lớn như vậy thường được ra mắt vào mùa thu. Điều này có nghĩa là những chiếc “AI PC” có thể sẽ phải chờ đến tháng 10 hoặc tháng 11 năm 2025, gần cuối năm, mới được trải nghiệm các tính năng AI hấp dẫn do Windows hỗ trợ.

AI PC chắc chắn có khả năng thực hiện một số tác vụ, nhưng chủ yếu là thông qua các bản trình diễn công nghệ hoặc các công cụ nguồn mở mà bạn phải tự tìm kiếm và cài đặt. Ví dụ, bạn có thể cài đặt các plugin AI cho Audacity (phiên bản cũ) để thực hiện các công việc như khử tiếng ồn, chép lại nội dung từ tệp âm thanh, hoặc thậm chí tạo nhạc.

Ngoài ra, bạn cũng có thể tải các plugin AI dành cho trình chỉnh sửa hình ảnh nguồn mở GIMP để tạo ảnh hoặc thử nghiệm với các công cụ nghệ thuật AI khác. Nhưng hãy nghĩ xem, với chỉ vài GB dữ liệu và khả năng xử lý hạn chế của máy tính cá nhân, bạn thực sự có thể kỳ vọng những gì từ chúng?

Nhìn chung, hầu hết các công cụ AI hữu ích mà người dùng phổ thông có thể tiếp cận hiện nay vẫn phụ thuộc rất lớn vào công nghệ đám mây.

Nếu muốn trải nghiệm AI PC, hãy lựa chọn GPU NVIDIA

NVIDIA – Ông lớn trong lĩnh vực AI

Nếu bạn chỉ sử dụng các công cụ như Copilot, ChatGPT hay các ứng dụng AI phổ biến khác, thì bạn không cần đến một chiếc laptop AI để làm những việc đó. Thực tế, một chiếc PC AI cũng sẽ không cải thiện tốc độ xử lý của chúng.

Nhưng nếu nhu cầu của bạn vượt xa các công cụ AI thông thường thì sao? Ví dụ, nếu bạn muốn cài đặt Stable Diffusion để tự tạo hình ảnh AI trên máy của mình, thử nghiệm với mô hình ngôn ngữ lớn như LLaMA để chạy chatbot ngay trên PC cá nhân, hoặc sử dụng các phần mềm tương tự, thì việc sở hữu phần cứng chuyên dụng như hệ thống máy tính AI có thể bắt đầu trở nên hữu ích.

Theo đánh giá từ PCWorld, các GPU mạnh mẽ hiện tại có thể xử lý các mô hình AI tổng quát nhanh hơn nhiều so với các NPU (Neural Processing Unit) tích hợp. Nếu bạn đang sử dụng các công cụ yêu cầu khả năng xử lý AI cao, điều bạn thực sự cần là một chiếc máy tính có GPU mạnh.

Hiện tại, NVIDIA là "trùm cuối" trong lĩnh vực AI. Các siêu máy tính và máy chủ AI trên toàn thế giới đều dựa vào phần cứng chuyên dụng của NVIDIA. Với các nhu cầu đơn giản hơn, người dùng cá nhân và doanh nghiệp nhỏ có thể tận dụng dòng GPU RTX của NVIDIA. Công ty này đã trang bị rất nhiều tính năng tăng tốc AI, giúp xử lý các tác vụ AI trên máy tính hiệu quả và tiện lợi hơn đáng kể.

So sánh NVIDIA và AMD

Một so sánh nhanh giữa NVIDIA và AMD sẽ cho thấy rõ sự khác biệt về sức mạnh. NPU trên Ryzen 7040 có sức mạnh 10 TOPS (Tera Operations Per Second), Ryzen 8040 là 16 TOPS. Trong khi đó, CPU và GPU tích hợp trên Ryzen 8040 đã đạt tổng sức mạnh 23 TOPS, dẫn đến AMD quảng cáo dòng chip này có tổng hiệu suất AI là 39 TOPS.

Nhìn sang NVIDIA, ngay cả những GPU phổ thông như RTX 3050 đã có sức mạnh 73 TOPS. RTX 3060 Ti đạt 130 TOPS, RTX 3080 là 238 TOPS, RTX 4080 đạt 780 TOPS, RTX 4080 SUPER là 836 TOPS, và "trùm cuối" RTX 4090 đạt tới 1321 TOPS – một con số khủng khiếp.

Không chỉ vượt trội về sức mạnh xử lý, GPU NVIDIA còn được trang bị VRAM riêng, với dung lượng và băng thông lớn, tối ưu cho việc vận hành các mô hình AI lớn. Đó mới chính là tiêu chuẩn của một chiếc "AI PC" thực sự, mang đến khả năng xử lý mạnh mẽ và hiệu quả nhất!

NPU và laptop AI trong tương lai

Chúng ta không thể hoàn toàn phủ nhận nỗ lực của AMD, Intel, Qualcomm và cả Microsoft. Hiện tại, AI trên PC vẫn đang trong giai đoạn khởi đầu, với cả phần cứng lẫn phần mềm chỉ mới bắt đầu phát triển, vì vậy không thể đòi hỏi quá nhiều từ chúng.

Tuy nhiên, trong tương lai gần, mọi thứ có thể sẽ thay đổi. AMD đã hứa hẹn rằng dòng Ryzen AI thế hệ tiếp theo sẽ có sức mạnh vượt trội, có thể gấp đôi hoặc gấp ba so với hiện tại. Microsoft và các nhà phát triển phần mềm cũng sẽ dần tận dụng NPU trên máy tính, đặc biệt là laptop, để thực hiện nhiều tác vụ hơn, tối ưu thời lượng pin và giải phóng tài nguyên CPU và GPU một cách hiệu quả.

Lời kết

AI PC là một xu hướng công nghệ đầy hứa hẹn, mở ra nhiều khả năng mới cho máy tính cá nhân. Hãy cân nhắc kỹ lưỡng, tìm hiểu thông tin chi tiết và chờ đợi sự hoàn thiện của công nghệ trước khi đưa ra quyết định cuối cùng.

Nếu bạn muốn sở hữu một chiếc AI PC thực sự sẵn sàng cho tương lai, có thể chọn ngay một chiếc laptop tích hợp AI có mặt tại FPT Shop ngay dưới đây:

• Laptop AI

Xem thêm:

• Retake AI là gì? Điểm danh các tính năng của Retake AI và hướng dẫn cách tải, cách sử dụng
• AI Cover là gì? Gợi ý một số phần mềm AI Cover được ưa chuộng nhất hiện nay
• Laptop AI có cần thiết? Liệu dân văn phòng có nên mua laptop AI