Hiện tại hoàn thành tiếp diễn là gì? Công thức, cách dùng và bài tập chi tiết dễ hiểu

Trong quá trình học tiếng Anh, việc nắm vững các thì là nền tảng quan trọng để sử dụng ngôn ngữ chính xác. Trong đó, nhiều người thường thắc mắc hiện tại hoàn thành tiếp diễn là gì và cách sử dụng ra sao. Bài viết dưới đây, FPT Shop sẽ giúp bạn hiểu rõ từng phần kiến thức một cách chi tiết.

Thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn là gì?

Thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn là một trong 12 thì cơ bản trong tiếng Anh. Khi tìm hiểu hiện tại hoàn thành tiếp diễn là gì, bạn cần hiểu đây là thì dùng để diễn tả hành động bắt đầu trong quá khứ, vẫn tiếp tục ở hiện tại và có thể kéo dài trong tương lai.

Thì này thường nhấn mạnh vào khoảng thời gian và tính liên tục của hành động. Đây là điểm khác biệt so với nhiều thì khác trong tiếng Anh.

Ví dụ:

• I have been waiting for the bus for 20 minutes.
• She has been working on the project since last week.
• They have been living in Hanoi for 5 years.

Ngoài ra, thì này còn được dùng khi người nói muốn làm nổi bật quá trình diễn ra của hành động thay vì kết quả cuối cùng. Trong giao tiếp hằng ngày, hiện tại hoàn thành tiếp diễn xuất hiện khá phổ biến khi nói về công việc, học tập hoặc những hoạt động kéo dài liên tục. Việc nắm rõ hiện tại hoàn thành tiếp diễn là gì sẽ giúp bạn diễn đạt tự nhiên hơn và tránh nhầm lẫn với các thì khác có cách dùng tương tự.

Công thức thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn

Thể khẳng định

Cấu trúc: S + have hoặc has + been + V ing

Ví dụ:

• I have been waiting here for over 4 hours.
• He has been loving her since they met.
• I have been learning English for 4 years.

Lưu ý: Chủ ngữ I, we, you, they dùng have. Chủ ngữ he, she, it dùng has.

Thể phủ định

Cấu trúc: S + have hoặc has + not + been + V ing

Ví dụ:

• I have not been studying History for 5 years.
• They have not been playing video games since last month.

Thể nghi vấn

Cấu trúc: Have hoặc has + S + been + V ing

Ví dụ:

• Has he been working at that school for three years?
• Have you been learning three languages at the same time?

Thể nghi vấn với từ để hỏi

Cấu trúc: Wh + have hoặc has + S + been + V ing

Ví dụ:

• What have you been doing all this time?
• What has John been doing for the last hour?

Cách dùng thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn

Diễn tả hành động bắt đầu trong quá khứ và vẫn đang tiếp diễn

Thì này dùng để nói về hành động kéo dài từ quá khứ đến hiện tại và vẫn chưa kết thúc. Người nói thường muốn nhấn mạnh khoảng thời gian hành động diễn ra liên tục.

Ví dụ: I have been writing this letter for 3 hours.

Ngoài ra, cách dùng này thường đi kèm với các cụm từ chỉ thời gian như for hoặc since để làm rõ độ dài của hành động. Trong thực tế, người học có thể áp dụng khi nói về việc học tập, làm việc hoặc luyện tập kéo dài nhiều giờ hoặc nhiều ngày.

Diễn tả hành động đã kết thúc nhưng còn ảnh hưởng

Một số hành động đã dừng lại nhưng kết quả của nó vẫn ảnh hưởng đến hiện tại. Trọng tâm lúc này nằm ở kết quả nhìn thấy hoặc cảm nhận được.

Ví dụ: I am very tired because I have been working hard for 8 hours.

Trong trường hợp này, thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn giúp giải thích nguyên nhân của trạng thái hiện tại. Cách dùng này thường xuất hiện khi mô tả cảm xúc như mệt mỏi, bận rộn hoặc căng thẳng sau một quá trình hoạt động liên tục.

Dấu hiệu nhận biết thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn

Để nhận biết hiện tại hoàn thành tiếp diễn là gì trong câu, bạn có thể dựa vào các trạng từ chỉ thời gian. Những dấu hiệu này thường xuất hiện nhằm nhấn mạnh khoảng thời gian và sự liên tục của hành động.

Các dấu hiệu phổ biến gồm:

• For cộng với khoảng thời gian
• Since cộng với mốc thời gian
• All cộng với thời gian
• For the whole cộng với danh từ chỉ thời gian

Ví dụ:

• Helen has been driving for the whole day.
• She has been doing housework for 1 hour.
• Since she came, I have been playing video games.
• We have been working all the morning.

Ngoài ra, bạn cũng có thể bắt gặp các cụm từ như recently, lately hoặc how long trong câu hỏi để nhận biết thì này. Những từ này thường xuất hiện khi người nói muốn hỏi hoặc nhấn mạnh khoảng thời gian của hành động. Việc ghi nhớ các dấu hiệu này sẽ giúp bạn dễ dàng phân biệt với các thì khác và áp dụng chính xác hơn trong giao tiếp hằng ngày.

Phân biệt thì hiện tại hoàn thành và thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn

Sự khác biệt về chức năng

Thì hiện tại hoàn thành nhấn mạnh kết quả của hành động.

• Ví dụ: I have visited Ho Chi Minh City three times.

Thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn nhấn mạnh quá trình và sự liên tục.

• Ví dụ: I have been waiting for Quan all day.

Các từ thường đi kèm

Thì hiện tại hoàn thành thường đi với ever, never, just, already, recently.

Thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn thường đi với all day, all morning, how long.

Ví dụ:

• I have never seen such a beautiful place.
• I have been searching for a new house all morning.

Bài tập thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn có đáp án

Sau khi nắm kiến thức cơ bản, bạn nên luyện tập với nhiều dạng câu khác nhau để hiểu sâu cách dùng. Các bài tập dưới đây được xây dựng theo tình huống thực tế nhằm giúp bạn vận dụng linh hoạt hơn.

Bài tập chia động từ theo ngữ cảnh mới

Điền dạng đúng của động từ:

She ………… a novel for the past two months. (write)
We ………… in this company since 2020. (work)
Tom ………… to fix his bike for hours. (try)
The kids ………… outside all afternoon. (play)
It ………… heavily since early morning. (rain)
My father ………… TV since dinner time. (watch)
They ………… a new language recently. (learn)
Anna ………… for the exam all week. (prepare)
He ………… enough sleep lately. (not get)
I ………… attention in class these days. (not pay)

Đáp án: 

has been writing
have been working
has been trying
have been playing
has been raining
has been watching
have been learning
has been preparing
has not been getting
have not been paying

Bài tập viết lại câu theo gợi ý

Sắp xếp lại từ để tạo câu hoàn chỉnh:

She / read / book / for / hours
We / build / project / since / Monday
They / practice / football / all / week
I / feel / tired / because / work / hard
He / not / call / me / for / days

Đáp án: 

She has been reading a book for hours.
We have been building the project since Monday.
They have been practicing football all week.
I feel tired because I have been working hard.
He has not been calling me for days.

Bài tập chọn đáp án đúng

Chọn đáp án phù hợp:

She ………… English for 3 years.
A. studies
B. has been studying
C. studied

We ………… here since morning.
A. are waiting
B. have been waiting
C. waited

He looks tired because he ………… all night.
A. works
B. has worked
C. has been working

Đáp án: 

B
B
C

Bài tập sửa lỗi nâng cao

Tìm và sửa lỗi sai:

She have been cooking since 6am.
They has been cleaning the room all day.
I have been play games for hours.
He have not been sleep well recently.
We has been talking too much today.

Đáp án: 

have → has
has → have
play → playing
sleep → sleeping
has → have

Bài tập viết câu theo tình huống

Viết câu sử dụng thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn:

Bạn đã học tiếng Anh suốt 2 giờ
Cô ấy đã chạy bộ từ sáng đến giờ
Họ đã làm việc liên tục cả tuần
Tôi đang mệt vì đã dọn nhà cả ngày
Anh ấy đã chờ bạn rất lâu

Đáp án:

I have been learning English for 2 hours.
She has been running since morning.
They have been working all week.
I am tired because I have been cleaning the house all day.
He has been waiting for you for a long time.

Kết luận

Qua bài viết, bạn đã hiểu rõ hiện tại hoàn thành tiếp diễn là gì cũng như nắm được công thức, cách dùng và dấu hiệu nhận biết của thì này. Khi luyện tập thường xuyên, bạn sẽ sử dụng thì một cách tự nhiên và chính xác hơn trong giao tiếp và viết tiếng Anh.

Bạn đang tìm một chiếc laptop để học tiếng Anh và luyện tập mỗi ngày hiệu quả hơn? Tại FPT Shop, nhiều mẫu laptop học tập đang có ưu đãi hấp dẫn cùng chính sách trả góp linh hoạt. Ghé ngay FPT Shop để chọn thiết bị phù hợp với nhu cầu học tập của bạn.

Xem thêm: 

• Động từ bất quy tắc là gì? Tìm hiểu cách dùng động từ bất quy tắc trong tiếng Anh
• Thì quá khứ hoàn thành là gì? Nắm chắc để cải thiện kỹ năng viết tiếng Anh