Cờ Shogi - Khám phá nguồn gốc, cách chơi cờ Shogi Nhật Bản

Shogi, một trong những môn cờ truyền thống phổ biến tại Nhật Bản. Mỗi nước đi trong Shogi đều phản ánh sự sắc bén và chiến thuật của người chơi, đòi hỏi khả năng suy luận và tư duy logic. Trong bài viết hôm nay, FPT Shop sẽ hướng dẫn bạn các quy luật, cách chơi căn bản để trở thành một chiến binh Shogi tài ba.

Cờ Shogi có nguồn gốc từ đâu?

Shogi, dịch theo tiếng Việt có nghĩa là "Tướng kỳ" hoặc "cờ Tướng". Đây là bộ môn cờ truyền thống đến từ Nhật Bản. Chỉ cần bắt chết Vua đối phương bạn sẽ giành chiến thắng. Shogi được xem là bộ cờ kết hợp giữa cờ Vua và cờ Tướng, đi cùng luật chơi độc đáo, đảm bảo mang lại cho người chơi một trải nghiệm hoàn toàn khác biệt.

Bộ cờ Shogi

Bàn cờ

Một bàn cờ Shogi có kích thước 9x9, gồm 81 ô vuông cùng màu. Chất liệu bàn cờ làm bằng gỗ hoặc nhựa cứng. Ba hàng đầu tiên bên mình được gọi là “Sân nhà”. Ngược lại ba hàng đầu tiên bên địch gọi là 'Sân địch'. Các hàng chính giữa là nơi giao tranh khốc liệt nhất của 2 đội.

Quân cờ và cách di chuyển

Mỗi bên sở hữu tổng cộng 20 quân cờ hình dạng giống nhau gồm 1 Vua, 1 Xe, 1 Tượng, 2 Tướng Vàng, 2 Tướng Bạc, 2 Mã, 2 Hương Xa và 9 quân Tốt. Để phân biệt cấp bậc các quân cờ, bạn cần học thuộc lòng mặt chữ Hán.

Vì các quân cờ giữa hai bên đều giống nhau, nên bạn cần quan sát đầu nhọn trên mỗi quân cờ. Nếu đầu nhọn chĩa về mình thì đó là quân địch.

Một quân cờ đều có 2 mặt in chữ Hán, trong đó 1 mặt in màu đen, mặt còn lại in màu đỏ. Khi quân cờ được phong cấp, người chơi sẽ lật mặt sau có in chữ màu đỏ để tạo sự khác biệt. Chỉ duy nhất Vua và Tướng Vàng sẽ không được phong cấp, vì thế không có mặt chữ màu đỏ.

Cách hoạt động của mỗi quân cờ Shogi:

Quân Vua: Có thể di chuyển hoặc ăn quân 1 ô theo mọi hướng.
Tướng Vàng: Có thể di chuyển 1 ô về mọi hướng, trừ 2 ô chéo về sau.
Tướng Bạc: Được phép đi 1 ô theo 4 đường chéo và 1 ô tiến về phía trước. Nếu được phong cấp, Tướng Bạc có cách di chuyển như Tướng Vàng
Tượng: Di chuyển theo 2 đường chéo cắt nhau tại quân Tượng. Không giới hạn về số ô đi, miễn là không bị chặn quân. Sau khi phong cấp, quân Tượng có thể đi thêm 1 ô lên trước, 1 ô phía sau, 1 ô sang phải và 1 ô sang trái.
Xe: Di chuyển theo 2 đường ngang và dọc cắt nhau tại quân Xe. Không giới hạn số ô di chuyển nếu không bị chặn. Sau khi phong cấp, quân Xe có thể đi thêm 2 ô chéo lên trước và 2 ô chéo xuống phía sau.
Mã: Di chuyển theo hình chữ L, chỉ đi tiến lên phía trước, có thể nhảy qua các quân khác. Quân Mã được phong cấp khi đến hàng 8 hoặc 9. Sau khi phong cấp, quân Mã có thể di chuyển như Tướng Vàng.
Hương Xa: Di chuyển theo chiều dọc, tiến lên phía trước. Hương Xa khi phong cấp sẽ tăng phạm vi di chuyển như Tướng Vàng.
Tốt: Chỉ được di chuyển thẳng phía trước 1 ô. Sau khi phong cấp, bạn có thể di chuyển Tốt như Tướng Vàng.

Người chơi cần nắm rõ cách đi của mỗi quân cờ

Hướng dẫn xếp bàn cờ Shogi

Mỗi bên gồm 20 quân cờ, bố trí như sau:

Hàng cuối cùng: Trung tâm là 1 quân Vua. Các quân khác được xếp đối xứng nhau. Vị trí từ trong ra ngoài là Tướng Vàng, Tướng Bạc, Mã và Hương Xa.
Hàng thứ hai: Gồm 2 quân Xe và Tượng. Quân Xe nằm bên tay phải người chơi, quân Tượng nằm bên tay trái người chơi.
Hàng thứ ba: Gồm 9 quân Tốt xếp đều trong mỗi ô vuông.

Bí quyết chơi cờ Shogi cơ bản

Sắp xếp bàn chơi

Trước hết, mỗi bên sẽ nắm giữ 20 quân cờ theo thứ tự đã hướng dẫn ở trên. Lật mặt đen của các quân cờ lên trên, hướng mũi nhọn về phe đối thủ. Tên gọi hai bên phổ biến là Đen (sente) và Trắng (gote).

Giai đoạn đầu

Đội Đen sẽ ra quân trước, sau đó đến bên đội Trắng. Lần lượt từng đội ra quân xen kẽ nhau đến hết ván chơi. Các quân cờ phải tuân thủ đúng luật quy định về cách đi.

Luật ăn quân

Khi một quân cờ tiến đến ô cuối cùng trên đường đi của nó đồng thời quân cờ của đối thủ cũng đang đứng tại đó, thì quân cờ của đối thủ sẽ bị loại khỏi ván cờ. Người chơi cần tính toán và đưa ra cân nhắc đánh đổi để bảo vệ quân cờ của mình trước sự tấn công của đối phương.

Luật thả quân

Bạn được quyền sử dụng quân cờ đã ăn của đối thủ, đặt vào vị trí đang trống trên bàn cờ ở dạng chưa phong cấp, biến nó thành quân của mình. Lưu ý, quân cờ được thả quân không được phong cấp hoặc ăn quân đối thủ trong hiệp đó, mà phải đợi đến lượt tiếp theo.
Quân được thả bắt buộc di chuyển các nước đi hợp lệ. Vì thế các quân Tốt, Mã, và Hương xa không được phép đặt tại các hàng xa nhất. Quân Mã cũng không được đặt trên hàng 8.
Đối với quân Tốt, cần tuân thủ luật thả quân đặc biệt sau: Không thả ở vị trí cùng 1 cột dọc với quân Tốt khác chưa được phong cấp. Trường hợp cả 5 quân Tốt đều chưa phong cấp thì không được phép thả bất kỳ quân Tốt nào. Lưu ý, quân Tốt có thể thả tạo thành thế chiếu Vua, tuy nhiên không được chiếu hết. Các quân còn lại được phép thả và chiếu hết.

Luật phong cấp

Khu vực phong cấp là 3 hàng cuối cùng bên phía đối thủ. Khi một quân cờ đi ngang qua vùng phong cấp, người chơi có thể quyết định phong cấp cho quân cờ đó hay không, nhưng không bắt buộc.
Nếu lựa chọn phong cấp, quân cờ sẽ được lật sang mặt đỏ. Đồng thời khả năng di chuyển cũng được bổ sung thêm theo cấp mới của nó.
Trường hợp quân cờ đã phong cấp bị bắt quân, thì quân cờ đó sẽ trở lại hình dạng mặt đen ban đầu.

Xem thêm: Khám phá Angry Birds Epic: Hóa thân làm hiệp sĩ "chim điên" trong tựa game mobile kinh điển

Luật chiếu và chiếu hết

Trong lượt tiếp theo, khi có một quân cờ bất kỳ của đối thủ ăn quân Vua của bạn, thì nước cờ đó được gọi là “chiếu Vua”. Để thoát khỏi thế “bị chiếu”, bạn chỉ có thể di chuyển quân Vua của mình đi chỗ khác hoặc đi các quân cờ khác làm lá chắn bảo vệ quân Vua.

Trường hợp không thể giúp quân Vua thoát khỏi thế “bị chiếu”, thì nước chiếu được gọi là “chiếu hết”. Như vậy bạn sẽ bị thua cuộc.

Kết thúc ván cờ

Nếu dồn quân Vua đối phương vào thế “bị chiếu hết”, bạn sẽ là người thắng cuộc. Có thể nhận thua khi thấy không còn hy vọng để đỡ tốn thời gian.

Các trường hợp bị xử hòa trong một ván cờ như sau:

Lặp lại nước đi: 2 người chơi đều lặp lại một thế cờ 4 lần (kể cả nước “chiếu Vua”), thì ván cờ đó sẽ bị xử hòa.
Vua cùng tồn tại: Xử hòa nếu như trên bàn cờ chỉ còn duy nhất 2 con Vua. Trường hợp tính điểm khi một trong hai phe bị bí đường đi. Quân Xe hoặc Tượng tính 5 điểm, các quân khác tính 1 điểm (không tính quân Vua). Phe nào dưới 24 điểm sẽ bị xử thua. Nếu cả hai đều nhỏ hơn 24 điểm thì ván cờ sẽ xử hòa.
Người chơi đồng ý muốn hòa dù với bất kỳ lý do nào.

Mẹo chơi cờ Shogi thắng nhanh

Đi quân Vua và xây lâu đài

Đây là một chiến thuật có thể áp dụng để biến các quân cờ của mình thành hệ thống phòng thủ nghiêm ngặt, bảo vệ quân Vua phe bạn. Hơn nữa cũng không nên để quân Vua đứng mãi một vị trí ban đầu quá lâu vì dễ bị “chiếu hết”.

Bạn nên sử dụng 3 kỹ thuật xây lâu đài cơ bản gồm Mino Castle, Yagura Castle và Anaguma Castles.

Đi quân Xe

Quân Xe được xem là quân cờ quan trọng, do đó bạn không nên đặt nó nằm gần quân Vua. Nếu chẳng may bị đối thủ chiếu, bắt buộc phải hy sinh quân Xe để bảo vệ quân Vua.

Dọn đường đi cho quân Tượng

Nếu muốn di chuyển quân Tượng, bạn phải tiến một quân Tốt. Tuy nhiên, bạn cần xem xét để quân Tượng sau khi khai thông đường đi sẽ chiếm lấy đường chéo chiến lược ngay lập tức trên bàn cờ. Hãy đảm bảo quân Tượng của địch không đe dọa đến quân Vua của bạn.

Chơi thường xuyên

Luyện cờ Shogi thường xuyên sẽ giúp bạn làm quen với cách di chuyển từng quân cờ, hơn nữa liên tục thử nghiệm nhiều lối chơi khác nhau để cải thiện kỹ năng đánh cờ của bản thân.

Tạm kết

Sau khi tham khảo bài viết, hy vọng bạn đã nắm rõ các quy luật cơ bản của môn cờ Shogi truyền thống Nhật Bản. Hãy thử áp dụng và rèn luyện kỹ năng để chinh phục bộ môn thú vị này nhé.

Xem thêm:

Trải nghiệm môn cờ Shogi bằng cách chơi online trên các dòng điện thoại thông minh được cung cấp tại hệ thống FPT Shop toàn quốc ngay hôm nay. Các sản phẩm do chúng tôi phân phối không chỉ đảm bảo chính hãng, chất lượng bền bỉ mà còn có giá thành cạnh tranh nhất thị trường.

Xem ngay các mẫu điện thoại Xiaomi giá tốt, chính hãng tại đây: