Google khai tử Android Instant Apps, nhưng có ai thật sự dùng?

Đây là một quyết định không gây nhiều bất ngờ, bởi Instant Apps từng được kỳ vọng sẽ thay đổi cách người dùng tiếp cận ứng dụng trên Android, tuy nhiên lại chưa bao giờ thực sự đạt được sức hút đáng kể trong cộng đồng phát triển cũng như người dùng phổ thông. Thông tin về việc ngừng hỗ trợ tính năng này được phát hiện trong bản dựng mới nhất của Android Studio và đã được xác nhận bởi nhiều nhà phát triển.

Một ý tưởng tốt nhưng không thể cất cánh

Được giới thiệu lần đầu vào năm 2016 và triển khai rộng rãi hơn từ năm 2017, Android Instant Apps cho phép người dùng chạy thử một phần ứng dụng hoặc trò chơi mà không cần cài đặt đầy đủ. Khi người dùng nhấn vào một liên kết cụ thể, Google Play sẽ kiểm tra xem ứng dụng đó có hỗ trợ chế độ Instant hay không và nếu có, phần mã được thiết kế riêng cho Instant sẽ được tải về và chạy tức thì, tạo cảm giác như đang sử dụng một ứng dụng đã cài đặt.

Mục tiêu ban đầu của tính năng này là rút ngắn quá trình trải nghiệm ứng dụng, tiết kiệm dữ liệu, giảm dung lượng bộ nhớ và loại bỏ rào cản tải ứng dụng, một điểm yếu lâu nay của Android so với nền tảng web. Các ví dụ điển hình được Google giới thiệu thời điểm đó là khả năng mở nhanh một video trên Vimeo hay một trang sản phẩm trên Wish mà không cần truy cập website hay cài ứng dụng chính thức.

Tuy có tiềm năng rõ rệt trên lý thuyết nhưng Android Instant Apps lại không được cộng đồng lập trình viên đón nhận nồng nhiệt. Việc tạo ra một phiên bản ứng dụng riêng biệt, giới hạn trong 15MB nhưng phải phù hợp với các yêu cầu kỹ thuật của Google là một thách thức lớn, đặc biệt với các ứng dụng phức tạp hoặc có nhiều thành phần phụ thuộc (dependency).

Không chỉ vậy, việc duy trì song song hai phiên bản, một bản Instant tối giản và một bản đầy đủ sẽ gây tốn kém cả về thời gian phát triển lẫn chi phí vận hành, trong khi hiệu quả tăng trưởng người dùng từ Instant Apps không rõ ràng. Do đó, phần lớn các nhà phát triển, kể cả những tên tuổi lớn như Facebook, TikTok hay Shopee, đã không đầu tư vào tính năng này. Sự thiếu vắng nội dung hấp dẫn cũng khiến người dùng Android gần như không nhận thấy sự tồn tại của Instant Apps trong hệ điều hành.

Đối với người dùng phổ thông, việc Android Instant Apps bị khai tử sẽ không tạo ra ảnh hưởng thực tế đáng kể. Đây là một tính năng gần như "vô hình", chỉ được kích hoạt trong một số liên kết cụ thể và chưa bao giờ được tích hợp như một phần cốt lõi của trải nghiệm Android. Với phần lớn người dùng, mô hình cài đặt ứng dụng đầy đủ từ Play Store vẫn là lựa chọn quen thuộc và được tối ưu nhất, đặc biệt trong bối cảnh kết nối Internet tốc độ cao và dung lượng lưu trữ của thiết bị ngày càng tăng.

Việc Google quyết định gỡ bỏ API Google Play Instant và loại bỏ hoàn toàn Instant Apps khỏi Android Studio cũng cho thấy công ty đang muốn đơn giản hóa trải nghiệm phát triển và sử dụng ứng dụng trên Android. Thay vì tiếp tục duy trì một mô hình phức tạp nhưng không phổ biến, Google có thể sẽ tập trung vào các hướng đi mới phù hợp hơn với xu thế hiện tại như Progressive Web Apps (PWA), những ứng dụng web có thể hoạt động như ứng dụng gốc mà không cần cài đặt nặng nề hoặc App Streaming, công nghệ cho phép chạy ứng dụng từ xa qua kết nối đám mây, giảm thiểu nhu cầu lưu trữ trên thiết bị.

Dù Instant Apps có thể bị lãng quên theo thời gian, nhưng quyết định kết thúc tính năng này là bước đi hợp lý, giúp Android hướng đến tương lai đơn giản hơn, nhanh hơn và linh hoạt hơn cho cả nhà phát triển và người dùng.

Nguồn: AndroidAuthority