Liệu có thể làm giấy khai sinh cho con khi chưa đăng ký kết hôn hay không? Thủ tục thế nào?

Làm giấy khai sinh cho con khi chưa đăng ký kết hôn có được không? Đây là câu hỏi phổ biến của nhiều cặp đôi chưa đăng ký kết hôn nhưng đã sinh con. Việc khai sinh cho trẻ là nghĩa vụ và quyền lợi thiết yếu, được pháp luật bảo vệ và quy định rõ ràng trong Bộ luật Dân sự, Luật Hộ tịch và các nghị định liên quan. Cùng theo dõi bài viết để biết cách thực hiện đúng thủ tục và bảo vệ đầy đủ quyền lợi cho con mình.

Làm giấy khai sinh cho con khi chưa đăng ký kết hôn được không?

Làm giấy khai sinh cho con khi chưa đăng ký kết hôn là băn khoăn của nhiều cặp đôi sống chung nhưng chưa đăng ký kết hôn. Trên thực tế, việc không có giấy đăng ký kết hôn không ảnh hưởng đến quyền được khai sinh của trẻ. Pháp luật Việt Nam luôn đảm bảo quyền cơ bản này cho mọi cá nhân ngay từ khi mới sinh ra.

Theo Điều 30 Bộ luật Dân sự 2015, quy định về quyền được khai sinh, khai tử như sau:

"Điều 30. Quyền được khai sinh, khai tử

• Cá nhân từ khi sinh ra có quyền được khai sinh.
• Cá nhân chết phải được khai tử.
• Trẻ em sinh ra mà sống được từ 24 giờ trở lên mới chết thì phải được khai sinh và khai tử; nếu sinh ra mà sống dưới hai mươi bốn giờ thì không phải khai sinh và khai tử, trừ trường hợp cha đẻ, mẹ đẻ có yêu cầu.
• Việc khai sinh, khai tử do pháp luật về hộ tịch quy định."

Từ quy định trên, có thể thấy rằng: Dù cha mẹ chưa đăng ký kết hôn, nhưng nếu trẻ sinh ra và sống được từ 24 giờ trở lên thì vẫn phải thực hiện thủ tục khai sinh. Đây là quyền nhân thân cơ bản và bắt buộc phải được bảo đảm theo quy định của pháp luật.

Thủ tục làm giấy khai sinh cho con khi chưa đăng ký kết hôn

Trong trường hợp cha mẹ chưa đăng ký kết hôn, thủ tục đăng ký khai sinh cho con vẫn có thể được thực hiện theo đúng quy định của pháp luật. Tuy nhiên, để đảm bảo tính hợp pháp và quyền lợi của trẻ, người cha (hoặc mẹ) cần thực hiện thêm bước nhận con cùng lúc với việc khai sinh. Dưới đây là căn cứ pháp lý cụ thể và những giấy tờ cần chuẩn bị:

Thực hiện nhận con và đăng ký khai sinh cho trẻ

Theo quy định tại Điều 15 Nghị định 123/2015/NĐ-CP, hướng dẫn về đăng ký khai sinh cho trẻ khi chưa xác định được cha, mẹ như sau:

"Điều 15. Đăng ký khai sinh cho trẻ chưa xác định được cha, mẹ

Ủy ban nhân dân cấp xã nơi trẻ đang cư trú có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho trẻ chưa xác định được cha, mẹ.

Trường hợp chưa xác định được cha thì khi đăng ký khai sinh họ, dân tộc, quê quán, quốc tịch của con được xác định theo họ, dân tộc, quê quán, quốc tịch của mẹ; phần ghi về cha trong Sổ hộ tịch và Giấy khai sinh của trẻ để trống.

Nếu vào thời điểm đăng ký khai sinh người cha yêu cầu làm thủ tục nhận con theo quy định tại Khoản 1 Điều 25 của Luật Hộ tịch thì Ủy ban nhân dân kết hợp giải quyết việc nhận con và đăng ký khai sinh; nội dung đăng ký khai sinh được xác định theo quy định tại Khoản 1 Điều 4 của Nghị định này.

Trường hợp trẻ chưa xác định được mẹ mà khi đăng ký khai sinh cha yêu cầu làm thủ tục nhận con thì giải quyết theo quy định tại Khoản 3 Điều này; phần khai về mẹ trong Sổ hộ tịch và Giấy khai sinh của trẻ em để trống.

Thủ tục đăng ký khai sinh cho trẻ không thuộc diện bị bỏ rơi, chưa xác định được cha và mẹ được thực hiện như quy định tại Khoản 3 Điều 14 của Nghị định này; trong Sổ hộ tịch ghi rõ “Trẻ chưa xác định được cha, mẹ”."

Hồ sơ thủ tục đăng ký khai sinh

Như vậy, nếu cha mẹ chưa đăng ký kết hôn, người cha có thể làm thủ tục nhận con đồng thời với việc khai sinh. Thủ tục trên được thực hiện theo quy định tại Điều 16 Luật Hộ tịch 2014:

"Điều 16. Thủ tục đăng ký khai sinh

Người đi đăng ký khai sinh nộp tờ khai theo mẫu quy định và giấy chứng sinh cho cơ quan đăng ký hộ tịch.

Trường hợp không có giấy chứng sinh thì nộp văn bản của người làm chứng xác nhận về việc sinh; nếu không có người làm chứng thì phải có giấy cam đoan về việc sinh; trường hợp khai sinh cho trẻ em bị bỏ rơi phải có biên bản xác nhận việc trẻ bị bỏ rơi do cơ quan có thẩm quyền lập; trường hợp khai sinh cho trẻ em sinh ra do mang thai hộ phải có văn bản chứng minh việc mang thai hộ theo quy định pháp luật."

Tóm lại, hồ sơ đăng ký khai sinh sẽ bao gồm:

1. Tờ khai đăng ký khai sinh (theo mẫu)

2. Tờ khai đăng ký nhận cha, mẹ, con (theo mẫu)

3. Giấy chứng sinh hoặc giấy tờ thay thế

4. Chứng cứ chứng minh quan hệ cha, mẹ, con có thể là:

• Văn bản xác nhận của cơ sở y tế
• Kết quả giám định ADN
• Cam đoan có ít nhất hai người làm chứng nếu không có giấy tờ chứng minh.

Sau khi nộp đầy đủ hồ sơ hợp lệ, công chức tư pháp - hộ tịch sẽ ghi nhận nội dung khai sinh vào Sổ hộ tịch, cập nhật Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử và cấp Số định danh cá nhân cho trẻ.

Tạm kết

Dù cha mẹ chưa đăng ký kết hôn, trẻ em vẫn có đầy đủ quyền được khai sinh và hưởng các quyền lợi hợp pháp như bất kỳ công dân nào khác. Việc nắm rõ thủ tục làm giấy khai sinh cho con khi chưa đăng ký kết hôn không chỉ giúp bạn chủ động hơn trong hồ sơ pháp lý mà còn là cách thể hiện trách nhiệm đầy đủ với con cái. 

Để tra cứu thông tin pháp luật nhanh chóng, tiện lợi, bạn có thể sử dụng máy tính bảng iPad. Cùng khám phá các mẫu iPad chính hãng, cấu hình mạnh mẽ, hỗ trợ kết nối Wi-Fi/4G và màn hình sắc nét, giúp bạn dễ dàng tìm kiếm thông tin mọi lúc, mọi nơi.

Máy tính bảng iPad

Xem thêm:

• Thủ tục làm giấy khai sinh online cập nhật 2025, một số lưu ý dành cho cha mẹ
• Bật mí 02 cách đăng ký khai sinh online bằng điện thoại và máy tính siêu tiện lợi