Khám phá tôm đất: Nguồn gốc, hàm lượng dinh dưỡng, các món ăn ngon và lưu ý khi ăn

Từ lâu tôm đất đã trở thành nguồn thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn hàng ngày. Loại tôm này rất giàu dinh dưỡng với hàm lượng cao protein, axit béo omega-3, cùng các vitamin và khoáng chất thiết yếu, giúp cải thiện sức khỏe và nâng cao sức đề kháng cho cơ thể. Bài viết dưới đây của FPT Shop sẽ thông tin đến bạn nguồn gốc, lợi ích và cách chế biến tôm đất ngon miệng, dễ làm. Đừng bỏ lỡ nhé.

Nguồn gốc và dinh dưỡng của tôm đất

Nguồn gốc

Tôm đất còn có tên gọi khác như tôm bạc đất, tôm chỉ lợ, hay tôm rảo. Tôm đất thuộc họ Tôm he, có kích thước nhỏ khoảng 4 – 5cm, vỏ ngoài mỏng, màu hồng nhạt. Thân tôm thon dài, đầu nhỏ, bụng nở rộng, đuôi tôm có hai râu dài và hai càng lớn, giúp chúng di chuyển linh hoạt.

Loài tôm đất có khả năng thích nghi khá tốt, theo đó tôm có thể sống ở cả nước ngọt lẫn nước mặn, phổ biến nhất là ở các khu nước ngọt như ao hồ, đầm lầy, sông suối. Tôm đất có xu hướng sống thành đàn và kiếm ăn ở tầng đáy, thường tiêu thụ các loài sinh vật phù du, rong rêu và thực vật thủy sinh.

Giá trị dinh dưỡng

Tôm đất đem lại nhiều lợi ích cho sức khỏe con người. Trong 100 gram tôm đất có chứa:

• Năng lượng: 90 kcal, lý tưởng cho những ai đang ăn kiêng hoặc muốn duy trì cân nặng.
• Protein: 18,4 g, cung cấp nguồn đạm dồi dào, giúp phát triển cơ bắp và phục hồi thể lực.
• Chất béo: 1,8 g, tôm đất chứa lượng chất béo thấp, tốt cho tim mạch và không gây béo.

• Cholesterol: 200 mg, nếu tiêu thụ tôm đất với lượng hợp lý sẽ không ảnh hưởng tiêu cực đến tim mạch.
• Canxi: 1000 mcg, hỗ trợ tăng cường xương chắc khỏe và bảo vệ răng miệng.
• Kali: 316 mg, giúp điều hòa huyết áp, cân bằng điện giải trong cơ thể.
• Sắt: 2,2 mg, ngừa thiếu máu và hỗ trợ quá trình vận chuyển oxy hiệu quả.

Nhờ thành phần dinh dưỡng phong phú, tôm đất hứa hẹn là một lựa chọn lành mạnh trong thực đơn hàng ngày.

Các món ngon từ tôm đất

1. Canh chua nấu tôm

Nguyên liệu:

• Tôm đất: 200 gr.
• Đậu bắp: 3 trái.
• Bạc hà: 1/2 cây.
• Cà chua: 1 quả.
• Dứa: 1/4 quả.
• Ngò gai: 10 gr.
• Rau om: 10 gr.
• Giá: 20 gr.
• Me chua: 5 gr.
• Tỏi băm: 5 gr.

Cách làm:

• Tôm đất rửa sạch, có thể lột vỏ hoặc không tùy thích.
• Ướp tôm cùng với nửa muỗng hạt nêm.
• Bạc hà gọt vỏ, đậu bắp rửa sạch. Cắt xéo tất cả.
• Cà chua thái thành múi cau, thơm cắt miếng nhỏ.
• Rau thơm và giá đỗ rửa sạch.
• Ngâm me trong nước nóng để lấy phần nước cốt chua dịu.
• Bắc nồi lên bếp, cho dầu ăn vào phi thơm tỏi, đổ khoảng 1 lít nước vào nồi, nêm nửa muỗng muối, 1 muỗng hạt nêm, 2 muỗng đường, 1 muỗng nước mắm và 4 muỗng nước cốt me. Khi nước sôi, cho tôm đất vào luộc sơ, vớt bỏ bọt để nước dùng trong hơn.
• Sau đó cho hết cà chua, thơm, đậu bắp và bạc hà vào nồi canh. Đợi nước canh sôi lớn thì tắt bếp. Cho giá và rau thơm vào, múc canh ra tô, rắc chút tỏi phi cho dậy mùi thơm.
• Món canh chua nấu tôm đất có vị đậm đà, chua thanh tự nhiên, ăn cùng với cơm nóng hoặc bún sẽ rất hấp dẫn.

2. Tôm đất rang muối

Nguyên liệu:

• Tôm đất: 300gr.
• Một ít muối hạt, ớt trái.
• Ớt bột: 1 thìa cà phê.
• Hành, tỏi, bơ, dầu hào, tiêu xay, bột ngọt…
• Rau thơm, xà lách, dưa leo (tùy thích).

Cách làm:

• Tôm đất cắt bỏ râu rồi đem đi rửa sạch, để ráo nước.
• Các loại rau cũng cần rửa sạch, để riêng.
• Tỏi băm nhuyễn, ớt thái miếng mỏng.
• Cho 2 thìa cà phê muối hạt và 1 thìa cà phê ớt bột vào chảo, thêm một ít tiêu và bột ngọt, rang đều tay để muối chuyển sang màu vàng nhạt thì tắt bếp. Cho hỗn hợp muối ớt vào cối, giã nhuyễn.
• Ướp tôm đất với một chút dầu hào và hạt nêm trong 10 phút.
• Tiếp theo, làm nóng một chảo khác, phi thơm tỏi rồi cho tôm vào xào. Đổ phần muối ớt đã giã vào, đảo đều tay để muối bám đều quanh thân tôm. Lưu ý: Nên rang tôm trên lửa nhỏ để tránh bị khét.

3. Tôm đất rang thịt ba chỉ

Nguyên liệu:

• Tôm đất: 300 gr.
• Thịt ba chỉ: 300 gr.
• Hành khô: 1 củ.
• Tỏi: 1 củ.
• Nước mắm: 2 muỗng canh.
• Nước hàng: 1 muỗng cà phê.
• Đường, muối, tiêu, dầu ăn...

Cách làm:

• Tôm cắt bỏ râu thừa, rửa sạch rồi để ráo nước. Ướp sơ tôm với một chút muối.
• Thịt ba chỉ rửa sạch và cắt miếng mỏng.
• Hành, tỏi lột hết vỏ rồi băm nhuyễn.
• Làm nóng chảo dầu ăn, cho hành tỏi vào phi thơm. Khi hành tỏi dậy mùi, bạn trút hết thịt ba chỉ vào xào đến khi miếng thịt chuyển màu thì cho tôm vào xào cùng.
• Khi tôm đất săn lại, bạn nêm thêm chút nước mắm, nước hàng và đường. Đảo đều tay để tôm thịt ngấm gia vị. Đợi nước trong chảo cạn bớt và sánh lại, thì tắt bếp. Rắc chút tiêu và hành lá cắt nhỏ để món ăn thêm phần hấp dẫn.

4. Chả ram tôm đất

Nguyên liệu:

• Tôm đất: 200gr.
• Thịt ba chỉ: 200gr.
• Bánh tráng Bình Định.
• Hành tím: 100gr.
• Muối, hạt tiêu, nước mắm, dầu ăn.
• Một ít bột mì.

Cách làm:

• Tôm rửa sạch, bỏ đầu và vỏ, đem đi ướp với nửa thìa muối và một ít tiêu trong khoảng 15 phút.
• Thịt ba chỉ cũng rửa sạch, cắt thành từng miếng nhỏ rồi ướp tương tự như ướp tôm.
• Hành tím lột vỏ, cắt mỏng, đem phơi hoặc sấy nhẹ cho khô.
• Hòa tan bột mì với nước, dùng để dán mép cuốn.
• Trải bánh tráng ra đĩa, đặt lên một con tôm, một lát thịt, ít hành tím vào giữa rồi nhẹ nhàng cuốn tròn lại. Khi cuốn gần hết, phết một lớp mỏng nước bột mì lên mép bánh để dán kín chả ram.
• Cho chả ram vào chảo dầu nóng, chiên ở lửa lớn đến khi chín vàng đều. Chấm chả ram cùng với nước mắm chua ngọt hoặc tương ớt tùy thích.

Lưu ý gì khi ăn tôm đất?

• Không nên ăn tôm để quá lâu: Tôm đất để lâu rất dễ bị phân hủy và sinh ra một chất gây ngộ độc tên là histamin. Không chỉ thế trong ruột tôm chết thường có nhiều vi khuẩn, làm tăng nguy cơ gây hại cho sức khỏe. Tốt nhất chỉ nên ăn tôm còn tươi sống để đảm bảo chất lượng.
• Ăn với lượng vừa phải: Tôm đất giàu đạm và khoáng chất, nhưng nếu ăn quá nhiều, bạn có thể gặp các vấn đề như đầy bụng, khó tiêu hoặc tiêu chảy. Các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo chỉ nên tiêu thụ khoảng 100 – 150g tôm mỗi tuần để tránh gây hại cho hệ tiêu hóa.
• Tránh ăn tôm sống: Tôm đất sống trong môi trường tự nhiên, do đó có thể mang theo ký sinh trùng hoặc trứng sán. Nếu không được nấu chín hoàn toàn, nguy cơ nhiễm bệnh là rất cao.
• Không kết hợp tôm với một số thực phẩm: Khi ăn tôm đất, bạn không nên ăn chung với các loại quả giàu vitamin C (như cam, chanh), vì asen trong tôm có thể biến thành chất độc, hoặc các loại trái cây chứa tanin (như hồng, nho) vì dễ gây đầy bụng hoặc một số loại rau có tính hàn (như rau dền, dưa chuột) vì có thể gây rối loạn tiêu hóa.
• Đối tượng không nên ăn tôm đất: Người đang bị ho, người bị đau mắt đỏ, người bị hen suyễn, người bị cường giáp, người có hệ tiêu hóa nhạy cảm, người mắc bệnh gout và viêm khớp.

Tạm kết

Tôm đất nằm trong nhóm thực phẩm được yêu thích không chỉ bởi vị ngọt tự nhiên, mùi thơm đặc trưng, mà còn bởi giá trị dinh dưỡng cao, mang đến nhiều lợi ích cho sức khỏe. Bạn có thể chọn tôm đất để chế biến thành nhiều món ăn ngon miệng, bổ dưỡng cho cơ nhà. Tuy vậy cần ưu tiên sử dụng tôm tươi và ăn uống điều độ để tôm đất phát huy hiệu quả dinh dưỡng.

Chế biến các món chiên nướng hải sản trở nên dễ dàng hơn nếu bạn sử dụng nồi chiên không dầu đa năng. Hiện sản phẩm đang được cung cấp tại FPT Shop với đa dạng mẫu mã, dung tích, thương hiệu cùng giá bán, giúp bạn thoải mái mua sắm và chọn lựa.

Xem thêm các sản phẩm nồi chiên không dầu chất lượng tại đây:

• Nồi chiên không dầu

Xem thêm:

• Cách làm gỏi đu đủ tôm đất siêu dễ, thanh mát, giòn ngon, hấp dẫn vào ngày hè
• Bí quyết phân biệt tôm - Cẩm nang đầy đủ các loại tôm phổ biến dành cho bạn